28 Σεπτεμβρίου 2026
Παγκόσμια Ημέρα κατά της Λύσσας
Διεθνής Ημέρα για την Καθολική Πρόσβαση στην Πληροφόρηση
Το δάγκωμα θέλει δημόσια φροντίδα
Η Παγκόσμια Ημέρα κατά της Λύσσας τιμάται κάθε χρόνο στις 28 Σεπτεμβρίου. Η ημερομηνία επιλέχθηκε επειδή τότε πέθανε, το 1895, ο Λουί Παστέρ, που ανέπτυξε το πρώτο εμβόλιο κατά της νόσου. Η ημέρα ξεκίνησε το 2007 με πρωτοβουλία της Παγκόσμιας Συμμαχίας για τον Έλεγχο της Λύσσας, για να γίνει γνωστό ότι μια εξαιρετικά επικίνδυνη ασθένεια μπορεί να προληφθεί.
Η λύσσα μεταδίδεται κυρίως με το δάγκωμα μολυσμένου ζώου. Όταν εμφανιστούν συμπτώματα, η νόσος είναι σχεδόν πάντα θανατηφόρα. Γι’ αυτό η ενημέρωση έχει πρακτικό νόημα: εμβολιασμός των σκύλων, αποφυγή έκθεσης και γρήγορη ιατρική φροντίδα ύστερα από ύποπτο δάγκωμα ή γρατζουνιά. Το τραύμα πρέπει να πλυθεί αμέσως, σχολαστικά, με σαπούνι και νερό για τουλάχιστον δεκαπέντε λεπτά, και να ακολουθήσει επείγουσα ιατρική εκτίμηση για την κατάλληλη αγωγή. Ο στόχος είναι να μη χάνεται κανένας άνθρωπος από λύσσα που μεταδίδεται από σκύλους.
Κάθε τέτοια ημέρα συνοδεύεται από καμπάνιες και φωτογραφίες με ζώα. Η ουσία, όμως, κρίνεται μόνο και εφόσον οι εμβολιασμοί είναι προσβάσιμοι και από το γεγονός ότι κάποιος που δαγκώθηκε μπορεί να βρει αμέσως περίθαλψη. Η ζωή δεν πρέπει να εξαρτάται από τον ταχυδρομικό κώδικα ή από το πορτοφόλι της[1].
Η πληροφορία είναι δικαίωμα όλων
Στις 28 Σεπτεμβρίου τιμάται και η Διεθνής Ημέρα για την Καθολική Πρόσβαση στην Πληροφόρηση. Η UNESCO την καθιέρωσε το 2015, ενώ το 2019 η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ την αναγνώρισε ως διεθνή ημέρα σε επίπεδο Ηνωμένων Εθνών. Δημιουργήθηκε για να αναδείξει το δικαίωμα κάθε ανθρώπου να ζητά και να λαμβάνει πληροφορίες που αφορούν τη ζωή του, αλλά και την ανάγκη αυτό το δικαίωμα να κατοχυρώνεται και να εφαρμόζεται στην πράξη.
Η πρόσβαση στην πληροφόρηση δίνει στον πολίτη τη δυνατότητα να ελέγχει αποφάσεις, να καταλαβαίνει πού πηγαίνουν οι δημόσιοι πόροι και να συμμετέχει με γνώση στον δημόσιο διάλογο. Αφορά επίσης τις απλές, καθημερινές ανάγκες: να βρει κανείς μια υπηρεσία, να μάθει τι δικαιούται, να πάρει μια απόφαση για την υγεία ή την εργασία του. Για να είναι καθολική, η πληροφορία πρέπει να υπάρχει, να είναι κατανοητή και να μπορεί πράγματι να τη βρει όποιος τη χρειάζεται. Ένας νόμος που αναγνωρίζει το δικαίωμα είναι σημαντικός· η εφαρμογή του είναι αυτή που το κάνει χρήσιμο.
Μια υπηρεσία μπορεί να καμαρώνει ότι δημοσίευσε τα πάντα και, την ίδια ώρα, να αφήνει τον κόσμο να ψάχνει μέσα σε ακατανόητα έγγραφα. Η διαφάνεια δεν τελειώνει στο κουμπί «ανάρτηση». Αρχίζει όταν ο πολίτης μπορεί να διαβάσει, να καταλάβει και να ζητήσει λογαριασμό[2].
