...
|Επίκαιρα|
Από το ακατάσχετο στην επιβίωση
Μικρές ανάσες μέσα στη μεγάλη θηλιά των χρεών
| Με νέο νομοσχέδιο αυξάνονται τα όρια προστασίας των τραπεζικών λογαριασμών
και δίνεται δυνατότητα άρσης κατασχέσεων, χωρίς όμως να αγγίζεται
η βαθύτερη πραγματικότητα της υπερχρέωσης χιλιάδων νοικοκυριών |
Για χιλιάδες πολίτες που ζουν εδώ και χρόνια με τον φόβο μιας κατάσχεσης ή με δεσμευμένους τραπεζικούς λογαριασμούς, λέει η είδηση στο news247.gr, οι αλλαγές που φέρνει το νέο σχέδιο νόμου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών αποτελούν μια μικρή μεταβολή στην καθημερινότητά τους. Πρόκειται για παρεμβάσεις που αυξάνουν τα ακατάσχετα όρια και δίνουν τη δυνατότητα άρσης κατασχέσεων υπό προϋποθέσεις, επιχειρώντας να χαλαρώσουν ένα πλαίσιο που για πολλούς οφειλέτες είχε εξελιχθεί σε μόνιμη οικονομική ασφυξία.
Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά τις οφειλές προς το Δημόσιο. Το ακατάσχετο όριο αυξάνεται από τα 1.250 ευρώ στα 1.600 ευρώ τον μήνα για κάθε φυσικό πρόσωπο, σε έναν δηλωμένο λογαριασμό ανά τραπεζικό ίδρυμα. Η αύξηση αυτή μεταφράζεται σε επιπλέον προστασία 350 ευρώ κάθε μήνα, δηλαδή σε 4.200 ευρώ τον χρόνο. Για όσους έχουν βρεθεί αντιμέτωποι με δεσμεύσεις λογαριασμών από την Εφορία, η αλλαγή αυτή δημιουργεί έναν μεγαλύτερο χώρο οικονομικής κίνησης και περιορίζει τον κίνδυνο να εξαφανίζεται ολόκληρο το διαθέσιμο εισόδημα πριν ακόμη καλυφθούν βασικές ανάγκες. Αντίστοιχες μεταβολές προβλέπονται και για χρέη προς τράπεζες ή άλλους ιδιώτες. Στους ατομικούς λογαριασμούς το ακατάσχετο αυξάνεται από τα 1.500 στα 1.600 ευρώ.
Αλλαγές έρχονται και στους κοινούς λογαριασμούς των νοικοκυριών. Εκεί το ακατάσχετο για χρέη μεταξύ ιδιωτών αυξάνεται από τα 2.000 στα 2.200 ευρώ τον μήνα. Πρόκειται για πρόσθετη προστασία 200 ευρώ μηνιαίως, που μπορεί να φτάσει τα 2.400 ευρώ σε ετήσια βάση. Για οικογένειες που στηρίζουν ολόκληρο τον προϋπολογισμό τους σε έναν κοινό λογαριασμό, η συγκεκριμένη πρόβλεψη αποκτά ιδιαίτερη σημασία.
Οι νέες ρυθμίσεις αναμένεται να τεθούν σε ισχύ μετά την ψήφιση του πολυνομοσχεδίου, η οποία τοποθετείται χρονικά στα τέλη Ιουνίου. Ωστόσο, η προστασία δεν θα παρέχεται αυτόματα. Για να ισχύσει το ακατάσχετο σε οφειλές προς το Δημόσιο, ο πολίτης θα πρέπει να έχει δηλώσει ηλεκτρονικά στην ΑΑΔΕ τον συγκεκριμένο λογαριασμό ως μοναδικό ακατάσχετο. Στις περιπτώσεις όπου υπάρχει λογαριασμός μισθοδοσίας, σύνταξης ή καταβολής ασφαλιστικών παροχών, θα πρέπει να δηλώνεται αποκλειστικά αυτός.
Παράλληλα, το νομοσχέδιο εισάγει μία ακόμη δυνατότητα που αφορά όσους έχουν ήδη δεσμευμένους λογαριασμούς. Προβλέπεται η άρση της κατάσχεσης εφόσον ο οφειλέτης καταβάλει το 25% της βασικής οφειλής για την οποία επιβλήθηκε το μέτρο, μαζί με τις αντίστοιχες προσαυξήσεις και τους τόκους. Η πρόβλεψη αυτή καταλαμβάνει και υφιστάμενες κατασχέσεις, ανοίγοντας έναν δρόμο για ανθρώπους που είχαν αποκλειστεί από τη χρήση των τραπεζικών τους λογαριασμών για μεγάλο χρονικό διάστημα. Ταυτόχρονα όμως η διάταξη συνοδεύεται από περιορισμούς. Η άρση της κατάσχεσης παρέχεται μία μόνο φορά για κάθε οφειλέτη, ώστε να αποτραπούν επαναλαμβανόμενες χρήσεις της διαδικασίας. Επίσης εξαιρούνται περιπτώσεις στις οποίες ο οφειλέτης έχει υπαχθεί σε πτώχευση ή σε διαδικασίες αφερεγγυότητας.
Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει και για τις οικονομικές ενισχύσεις ειδικής αγωγής. Οι συγκεκριμένες παροχές χαρακτηρίζονται ρητά ανεκχώρητες, ακατάσχετες και μη συμψηφιζόμενες με οφειλές προς το Δημόσιο, τα ασφαλιστικά ταμεία, τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και τα πιστωτικά ιδρύματα. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται ότι τα συγκεκριμένα ποσά δεν θα μπορούν να αφαιρούνται ή να συμψηφίζονται ανεξάρτητα από τις εκκρεμείς οφειλές των δικαιούχων.
Η είδηση όμως δεν είναι μόνο ότι αυξάνεται το ακατάσχετο. Η πραγματική είδηση είναι ότι οι κατασχέσεις έχουν γίνει τόσο συνηθισμένο φαινόμενο ώστε αντιμετωπίζονται πλέον ως μια φυσιολογική συνθήκη της οικονομικής ζωής. Σαν να θεωρείται αυτονόητο ότι εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι θα ζουν με δεσμευμένους λογαριασμούς, με περιορισμένη πρόσβαση στα χρήματά τους και με τη μόνιμη αγωνία της επόμενης ειδοποίησης από την Εφορία ή την τράπεζα. Ακόμη και η δυνατότητα άρσης της κατάσχεσης μετά την καταβολή του 25% της βασικής οφειλής παρουσιάζεται ως μεγάλη διευκόλυνση. Είναι ασφαλώς μια ανάσα για όσους είχαν αποκλειστεί για χρόνια από τη χρήση των λογαριασμών τους. Ταυτόχρονα όμως αναδεικνύει μια αντίφαση. Για να αποκτήσει ξανά κάποιος πρόσβαση στην οικονομική του καθημερινότητα, πρέπει πρώτα να αποδείξει ότι διαθέτει χρήματα. Εκεί ακριβώς βρίσκεται το παράδοξο της ελληνικής πραγματικότητας των χρεών.
Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο είναι ίσως η γλώσσα που συνοδεύει τέτοιες παρεμβάσεις. Μιλάμε για «ανάσες», για «διευκολύνσεις», για «προστασία». Όλοι αυτοί οι όροι υποδηλώνουν ότι η κοινωνία κινείται ήδη μέσα σε ένα περιβάλλον ασφυξίας. Κανείς δεν πανηγυρίζει επειδή βελτιώθηκε η οικονομική του κατάσταση. Πανηγυρίζει επειδή περιορίζεται λίγο η πίεση. Από αυτή την άποψη, το νομοσχέδιο μοιάζει περισσότερο με παραδοχή ενός προβλήματος παρά με λύση του. Παραδοχή ότι μεγάλα τμήματα της κοινωνίας είναι παγιδευμένα σε οφειλές. Παραδοχή ότι οι κατασχέσεις αποτελούν πλέον μαζικό φαινόμενο. Παραδοχή ότι ακόμη και λίγες εκατοντάδες ευρώ επιπλέον προστασίας μπορούν να αλλάξουν ουσιαστικά την καθημερινότητα ενός νοικοκυριού.
————————————————————————
Επιμέλεια: Lef.T.
