14 Σεπτεμβρίου 2026

🌅 Ανατολή ήλιου: 07:06 – Δύση ήλιου: 19:35 – Διάρκεια ημέρας: 12 ώρες 29 λεπτά
🌒 Σελήνη 3.3 ημερών.

Είναι η 257η ημέρα του έτους κατά το Γρηγοριανό ημερολόγιο
Υπολείπονται 108 ημέρες για τη λήξη τοy.

Χρόνια πολλά στους: Θεοκλή, Θεοκλέα, Θεόκλεια, Σταύρο, Σταυράκη,
Σταυρούλα, Σταυριανή, Σταυρίνα και Σταυρία.

1829 – Υπογράφεται η Συνθήκη της Αδριανούπολης, η οποία σημαίνει το τέλος του Ρωσοτουρκικού Πολέμου του 1828-1829. Με άρθρο 10 της συνθήκης, ο Σουλτάνος αναγνωρίζει τα προηγούμενα πρωτόκολλα και τις συνθήκες που αφορούν στο ελληνικό ζήτημα και ανοίγει τον δρόμο για την αυτονομία του νεοσύστατου ελληνικού κράτους Ελλάδας (2 Σεπτεμβρίου, με το Παλαιό Ημερολόγιο).

Η Συνθήκη Ειρήνης της Αδριανούπολης (ή Συνθήκη του Εντιρνέ) σήμανε το τέλος του Ρωσο-Τουρκικού πολέμου του 1828-1829 ανάμεσα στην Ρωσική Αυτοκρατορία και την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Υπογράφτηκε στις 14 Σεπτεμβρίου 1829 στην Αδριανούπολη από τον ρώσο Κόμη Αλεξέι Ορλώφ και τον τούρκο Αμπντούλ Καντίρ-μπεη. Η Οθωμανική Αυτοκρατορία παρείχε πρόσβαση στην Ρωσία στις εκβολές του Δούναβη και στα κάστρα του Akhaltsikhe και του Akhalkalaki στην Γεωργία. Ο Σουλτάνος αναγνώρισε στην Ρωσία την κατοχή της Γεωργίας και των Χανάτων του Ερεβάν και του Ναχιτσεβάν τα οποία είχαν παραχωρηθεί στον Τσάρο από την Περσία με την Συνθήκη του Τουρκεμτσάι ένα χρόνο νωρίτερα.

Με την συνθήκη άνοιγαν τα Δαρδανέλλια σε όλα τα εμπορικά πλοία, απελευθερώνοντας έτσι το εμπόριο των δημητριακών, των κτηνοτροφικών προϊόντων και της ξυλείας, αν και χρειάστηκε η Συνθήκη του Hünkâr İskelesi (1833) για να διευθετηθεί το ζήτημα των Στενών ανάμεσα στα δύο μέρη. Ο Σουλτάνος εγγυήθηκε εκ νέου την ήδη υποσχεθείσα αυτονομία της Σερβίας, υποσχέθηκε αυτονομία για την Ελλάδα, και επέτρεψε στην Ρωσία να καταλάβει την Μολδαβία και την Βλαχία έως ότου η Οθωμανική Αυτοκρατορία καταβάλλει αποζημιώσεις. Η συνθήκη επίσης όριζε τα σύνορα μεταξύ της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και της Βλαχίας κατά τον ρου του Δούναβη, μεταβιβάζοντας στην Βλαχία τις συνοριακές επαρχίες (ράγιας) του Turnu Măgurele, Giurgiu και Brăila.

1867 – Ο Καρλ Μαρξ εκδίδει το «Κεφάλαιο», που αποτελεί την κορωνίδα του έργου του. Μετά την έκδοση του πρώτου τόμου του Κεφαλαίου, χρειάστηκε να περάσουν σχεδόν τριάντα χρόνια μέχρι να κυκλοφορήσει ο τρίτος τόμος.

Στο «Κεφάλαιο», ο Καρλ Μαρξ αναλύει τον τρόπο λειτουργίας του καπιταλιστικού συστήματος και τις κοινωνικές σχέσεις που αυτό δημιουργεί. Αφετηρία του είναι το εμπόρευμα, το οποίο έχει αξία χρήσης και ανταλλακτική αξία. Η αξία του καθορίζεται από τον κοινωνικά αναγκαίο χρόνο εργασίας για την παραγωγή του. Ο εργαζόμενος, επειδή δεν διαθέτει μέσα παραγωγής, πουλά την εργατική του δύναμη στον καπιταλιστή. Κατά την εργάσιμη ημέρα παράγει μεγαλύτερη αξία από εκείνη που λαμβάνει ως μισθό.

Η διαφορά αποτελεί την υπεραξία, δηλαδή την πηγή του κέρδους και της εκμετάλλευσης. Ο ανταγωνισμός ωθεί τους καπιταλιστές να αυξάνουν συνεχώς την παραγωγικότητα, να συσσωρεύουν κεφάλαιο και να αντικαθιστούν εργασία με μηχανές. Έτσι, ο πλούτος συγκεντρώνεται, ενώ η ανασφάλεια, η ανεργία και οι κρίσεις επανέρχονται. Ο Μαρξ δείχνει ότι το κεφάλαιο δεν είναι απλώς χρήμα, αλλά κοινωνική δύναμη και σχέση εξουσίας, που στηρίζεται στην ιδιοποίηση της εργασίας των πολλών από την τάξη που κατέχει τα μέσα παραγωγής.

Γεννήσεις

1928 – Αλμπέρτο Κόρδα (Alberto Korda) ήταν κουβανός φωτογράφος, γνωστός για την περίφημη φωτογραφία του που απεικονίζει τον θρυλικό λατινοαμερικανό επαναστάτη Ερνέστο Τσε Γκεβάρα. Πιστός δια βίου στην Κουβανική Επανάσταση, ήταν για πολλά χρόνια προσωπικός φωτογράφος του Φιντέλ Κάστρο.

Ο Αλμπέρτο Ντίας Γκουτιέρες γεννήθηκε στις 14 Σεπτεμβρίου 1928 στην Αβάνα και ήταν γιος σιδηροδρομικού. Ξεκίνησε τη σταδιοδρομία του ως φωτογράφος σε γάμους και βαφτίσια, όπου μυήθηκε στην τέχνη της φωτογραφίας και συνέχισε ως φωτογράφος μόδας.

Μετά την επικράτηση της Κουβανικής Επανάστασης εντάχθηκε σε μία μικρή ομάδα νεαρών φωτογράφων, οι οποίοι απαθανάτιζαν τα πρώτα βήματα της διακυβέρνησης του Φιντέλ Κάστρο. Από τότε άρχισε να χρησιμοποιεί τα ψευδώνυμα Αλμπέρτο Κόρδα (Alberto Korda) ή Κόρδα (Korda) ως φόρο τιμής στα αδέλφια Αλεξάντερ και Ζόλταν Κόρντα, γνωστούς ούγγρους σκηνοθέτες με θητεία στη Βρετανία και το Χόλιγουντ, οι οποίοι επηρέασαν καθοριστικά την αισθητική του.

Αν και σήμερα είναι το πιο διάσημο πορτρέτο του Τσε Γκεβάρα, αρχικά η φωτογραφία που τράβηξε ο Κόρδα κρίθηκε ακατάλληλη για δημοσίευση.

Θάνατοι

1960 – Μ. Καραγάτσης: «Ο καλός λογοτέχνης μας παρουσιάζει όπως θέλουμε να είμαστε. Εκείνος που τολμάει να μας παρουσιάζει όπως είμαστε είναι κακός λογοτέχνης. Ιδού λοιπόν, αγαπητοί μου, γιατί είμαι ένας κακός λογοτέχνης.» Έτσι δηλώνει ο Μ. Καραγάτσης σε μια από τις ελάχιστες – αν όχι την μοναδική ηχογραφήση που έκανε για το ραδιόφωνο.

Η φωνή του, αρρενωπή και κρυστάλλινη, το ύφος του παιγνιώδες και προκλητικό. Δεν φοβόταν ούτε φειδόταν ο Καραγάτσης τις προκλήσεις. Το σχεδίασμα της αυτοβιογραφίας του καταλήγει ως εξής: «…Δεν επείραξα ποτέ συνάδελφο και είμαι συμπαθέστατος στους λογοτεχνικούς κύκλους. Αυτό θα αποδειχθεί στην κηδεία μου όπου θα έρθει κόσμος και κοσμάκης να πεισθεί ίδιοις όμμασι ότι πέθανα, ότι θάφτηκα, ότι πήγα στο διάολο….».

Μπορεί οι εγκωμιαστικές νεκρολογίες που δημοσιεύθηκαν στις 14 Σεπτεμβρίου 1960 στις εφημερίδες εκ πρώτης όψεως να διέψευδαν την πρόβλεψή του. Δεν θα ένοιωσε ωστόσο –λέτε- λίγη χαιρεκακία για τον θάνατό του ο «πνευματικός» εκείνος «άνθρωπος» τον οποίον ο Καραγάτσης είχε πετύχει σε έναν κινηματογράφο και τον είχε πλακώσει στο ξύλο, εν μέρει επειδή βυσσοδομούσε συστηματικά εναντίον του –όπως και εναντίον του Σικελιανού και του Καζαντζάκη-, εν μέρει επειδή είχε καταφέρει να ξεπλύνει στο πι και φι την επί Κατοχής φιλογερμανική του στάση;

Δεν θα ανέπνευσαν ανακουφισμένοι όλοι εκείνοι οι ηθοποιοί και σκηνοθέτες που διάβαζαν τις βιτριολικές θεατρικές του κριτικές; (Άλλοτε θαυμαστά εύστοχος και διεισδυτικός ως αποτιμητής παραστάσεων, κάποτε άστοχος, ο Καραγάτσης σίγουρα πάντως δεν υποκλινόταν σε «ιερά τέρατα» και σε καλλιτεχνικά κατεστημένα…) Δεν θα απελευθερώθηκαν από το βάρος του ταλέντου του ως μέτρου σύγκρισης οι συνάδελφοι του πεζογράφοι;

Διαβάστε περισσότερα γεγονότα αυτής της μέρας