… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Αγρίνιο 1930: Καπνεργατικός αγώνας και ιδεολογική σύγκρουση | Η πόλη πεδίο καπνεργατικής απεργιακής έντασης και αντιπαράθεσης αρχειομαρξιστών και κομμουνιστών | Στις 26 Απριλίου του 1930, το Αγρίνιο μετατρέπεται αιφνιδιαστικά σε ένα πεδίο ισχυρής έντασης και οξυμένης πολιτικής αντιπαράθεσης που ξεπερνά τα στενά όρια μιας τοπικής διαμαρτυρίας. Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες που μεταδίδονται στην Αθήνα, ομάδα αρχειομαρξιστών συγκεντρώνεται έξω από καπναποθήκη του Παπαστράτου, παρακινώντας τους εργάτες […]
Κατηγορία: Μαρτυρίες
25 Απριλίου 1926 | Ο Θεόδωρος Πάγκαλος στο Αγρίνιο
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Ο Πάγκαλος στο Αγρίνιο | Η άφιξη του νεοεκλεγέντος Προέδρου της Δημοκρατίας τον Απρίλιο του 1926, το πολιτικό παρασκήνιο της εποχής και το μήνυμα «σταθερότητας» | Στις 25 Απριλίου 1926, οκτώ ημέρες μετά την εκλογή του στο αξίωμα του Προέδρου της Δημοκρατίας, ο Θεόδωρος Πάγκαλος έφτασε με αυτοκίνητο από το Μεσολόγγι στο Αγρίνιο, αφού προηγουμένως είχε περιοδεύσει στα χωριά της Μακρυνείας. Ως γνωστόν, στις 25 Ιουνίου […]
1896: Η ανάπτυξη της μουσικής και πνευματικής ζωής στο Αγρίνιο
… | Παναγιώτης Ζωγράφος | 1896: Η ανάπτυξη της μουσικής και πνευματικής ζωής στο Αγρίνιο | Με πρωτοβουλία του δημάρχου Στάϊκου, το Αγρίνιο απέκτησε οργανωμένη μουσική ζωή, σε μια εποχή όπου οι σύλλογοι, τα καφενεία και τα παλιά στέκια λειτουργούσαν ως μικρά κέντρα παιδείας, διαλόγου και κοινωνικής προόδου. | Μετά τη δημιουργία του Γυμναστικού Συλλόγου, θεωρήθηκε φυσικό επόμενο να ιδρυθεί και ένας μουσικός σύλλογος, ως αναπόσπαστο συμπλήρωμά του. Αυτή η πρωτοβουλία […]
Μήτσος Χατζόπουλος ή Μποέμ
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Μήτσος Χατζόπουλος ή Μποέμ | Η πρώτη του εμφάνιση στη λογοτεχνία συντελέστηκε με το διήγημα «Τα πρώτα δάκρυα», το οποίο δημοσιεύτηκε στην Εικονογραφημένη Εστία το 1890 | Ο Μήτσος (Δημήτρης) Χατζόπουλος ή Μποέμ, όπως του άρεσε να υπογράφει, γεννήθηκε στο Αγρίνιο το 1872 από τον Γιάννη Χατζόπουλο και τη Θεοφάνη Στάικου. Εκτός από τον Κώστα Χατζόπουλο, που ήταν ο μεγαλύτερος αδερφός του, είχε άλλα πέντε αδέρφια: […]
Η είσοδος των Γερμανών και η αρχή της Κατοχής στο Αγρίνιο
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Η είσοδος των Γερμανών και η αρχή της Κατοχής στο Αγρίνιο | Γρήγορος μετασχηματισμός της πόλης σε διοικητικό κέντρο των κατοχικών δυνάμεων | Τα πρώτα τμήματα Γερμανών ανιχνευτών μπήκαν στο Αγρίνιο τη νύχτα της 21ης προς 22ας Απριλίου 1941, ανοίγοντας μια νέα, σκοτεινή σελίδα στην ιστορία της πόλης. Με δύο θωρακισμένα αυτοκίνητα έφτασαν έως την πλατεία Στράτου (σημερινή πλατεία Ειρήνης), όπου και διανυκτέρευσαν. Το πρωί της […]
1958: ο Βενιζέλος σε Ναύπακτο Μεσολόγγι κι Αγρίνιο
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Περιοδεία Σοφοκλή Βενιζέλου | «Ενθουσιώδης υποδοχή του Σοφοκλή Βενιζέλου σε Ναύπακτο Μεσολόγγι και Αγρίνιο»| Η εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ την Τρίτη 22 Απριλίου 1958, σε εκτενές πρωτοσέλιδο ρεπορτάζ παρουσιάζει την περιοδεία του αρχηγού του κόμματος των Φιλελευθέρων, Σοφοκλή Βενιζέλου στη Δυτική Ελλάδα και την υποδοχή που του επιφύλαξε ο λαός της Αιτωλοακαρνανίας στη Ναύπακτο, το Μεσολόγγι και το Αγρίνιο την προηγούμενη μέρα 21 Απριλίου 1958. «Ενθουσιώδης υποδοχή […]
1934: Ένα υπόμνημα-αίτημα για το Πρωτοδικείο
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | 1934: Στη μάχη για το Πρωτοδικείο | Η σύγκρουση ανάμεσα στην ιστορική πρωτοκαθεδρία και τη νέα οικονομική και πληθυσμιακή δυναμική, όπως αποτυπώνεται στο υπόμνημα των κατοίκων του Αγρινίου. | Το 1934, η αντιπαράθεση ανάμεσα στο Αγρίνιο και το Μεσολόγγι για την έδρα του Πρωτοδικείου κορυφώνεται, αποτυπώνοντας μια βαθύτερη σύγκρουση για την πρωτοκαθεδρία στον νομό Αιτωλοακαρνανίας. Από τη μία, το ιστορικό βάρος του Μεσολογγίου κι από την […]
19 Απριλίου 1944 | Ο δεύτερος βομβαρδισμός του Αγρινίου
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Ο δεύτερος βομβαρδισμός του Αγρινίου | Μεγάλο Σάββατο, 19 Απριλίου 1941| Ξημέρωνε Μεγάλο Σάββατο, 19 Απριλίου 1941. Ήταν πέντε το πρωί, όταν ο ουρανός του Αγρινίου έγινε εχθρικός. Ο στόχος αυτή τη φορά ήταν συγκεκριμένος. Ήταν το αεροδρόμιο του Αγρινίου, που μέσα σε λίγες ώρες θα περνούσε στον έλεγχο μιας στρατιωτικής μηχανής που προέλαυνε μεθοδικά και η κατάληψή του ήταν ζήτημα λίγων ωρών, αφού ολοκληρώθηκε […]
Ο Παναγόπουλος στη «θέση» του Τρικούπη και τούμπαλιν
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Ο Παναγόπουλος στο «θέση» του Τρικούπη και τούμπαλιν | Η πολιτική αντιπαράθεση στο δημοτικό συμβούλιο το 1934 γύρω από τα ονόματα Τρικούπη και Παναγόπουλου στο Δημοτικό Συμβούλιο | Στις 18 Απριλίου του 1934 δήμαρχος στην πόλη ήταν ο Δημήτρης Βότσης, ο οποίος, στις εκλογές που πραγματοποιήθηκαν περίπου δύο μήνες πριν (11 Φεβρουαρίου 1934), είχε καταφέρει να ξεπεράσει σε ψήφους (πήρε 1.421 ψηφοδέλτια, σε 3.838 έγκυρα) τον Αντρέα […]
Η τοπική αυτοδιοίκηση στο Αγρίνιο του 1926
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Η τοπική αυτοδιοίκηση στο Αγρίνιο του 1926 | Μέσα στη σκιά της Μικρασιατικής Καταστροφής, ένα Δημοτικό Συμβούλιο αποτυπώνει τον καθημερινό αγώνα για υποδομές, ασφάλεια και κοινωνική συνοχή | Στις 17 Απριλίου 1926, σε μια Ελλάδα που ακόμα μετρούσε πληγές από τη Μικρασιατική Καταστροφή και προσπαθούσε να απορροφήσει χιλιάδες πρόσφυγες, μια συνεδρίαση Δημοτικού Συμβουλίου αποτυπώνει με σαφήνεια τη σκληρή πραγματικότητα της εποχής. Πίσω από τις τυπικές διαδικασίες […]
Ο πρώτος βομβαρδισμός του Αγρινίου το 1941
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | 16 Απριλίου 1941 Το Αγρίνιο βομβαρδίζεται | Ο βομβαρδισμός του Αγρινίου από τη γερμανική αεροπορία σηματοδοτεί την είσοδο του πολέμου στην καθημερινότητα των Αγρινιωτών | Λίγο πριν την κατάληψη του Αγρινίου από τους Γερμανούς, τα ξημερώματα της 21ης προς 22ης Απριλίου του 1941, η πόλη βομβαρδίστηκε δύο φορές από τα γερμανικά Στούκας, με χρονική διαφορά τριών ημερών ανάμεσα στους δύο βομβαρδισμούς. Στόχος και των δύο αυτών […]
Το Βραχώρι πρωτεύουσα του νομού
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Το Βραχώρι πρωτεύουσα του νομού | Τρικούπης, Μαυροκορδάτος, Πραΐδης και Κωλέττης όρισαν το Βραχώρι, Μητρόπολη πόλη του Νομού Αιτωλοακαρνανίας | Στις 15 Απριλίου του 1833 (3 Απριλίου της ίδιας χρονιάς με το παλιό ημερολόγιο) υπογράφηκε από τους τρεις αντιβασιλείς του Όθωνα, Κόμη Joseph von Armansperg (Ιωσήφ Άρμανσπεργκ), Georg von Maurer (Τζώρτζ Μάουρερ) και Karl von Heideck (Καρλ Χάιντεκ), καθώς και από τους Γραμματείς της Επικράτειας, Σπύρο […]
14 Απριλίου 1944 | Το χρονικό της εκτέλεσης των «120»
… Λευτέρης Τηλιγάδας | Το χρονικό της εκτέλεσης των «120» | Έβρεχε εκείνο το τραγικό πρωί της Μεγάλης Παρασκευής. Ο ουρανός ήταν κατασκότεινος. Δεν έβλεπες ψυχή στο δρόμο. Και ξαφνικά ακούστηκαν οι ριπές των πολυβόλων. Η «Φωνή του Λαού» τη Μεγάλη Παρασκευή του 1945, ένα χρόνο δηλαδή, μετά από εκείνη την μαύρη Μεγάλη Παρασκευή, που οι γερμανικές δυνάμεις με την καθοριστική συνεργασία του Τάγματος Ασφαλείας Αγρινίου αποφάσισαν και εκτέλεσαν τους 120 […]
Μεγάλη Πέμπτη 1944 | Αντ’ αυτού… ο Λελούδας
… | Βασίλης Πατρώνης| Μεγάλη Πέμπτη 1944 Στη θέση του Κέντρου και του Τολιόπουλου, ο Λελούδας | Η κρίσιμη μεταβίβαση διοίκησης στο Τάγμα Ασφαλείας Αγρινίου μια μέρα πριν τις εκτελέσεις της Μεγάλης Παρασκευής Παρά την αλλαγή προσώπων, η βία διατηρήθηκε αμείωτη| Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί αναδημοσίευση τμήματος της εκτεταμένης μελέτης του Βασίλη Πατρώνη, με τίτλο «Ο σκληρός Απρίλης του ’44», που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Αρχείον Αγρινίου (Ιούνιος 2018, Τεύχος […]
Αποθήκες Παπαπέτρου | Απρίλης του ’44: Η «διαλογή»
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Αποθήκες Παπαπέτρου Μετά τα μπλόκα η «διαλογή» | Η αυθαιρεσία των καταδοτών και η μετατροπή της κατοχικής βίας σε οργανωμένη διαδικασία ζωής και θανάτου Η αποσιώπηση των ενδογενών μηχανισμών καταστολής | Την άνοιξη του 1944, το Αγρίνιο βρέθηκε αντιμέτωπο με μια από τις πιο σκληρές εκφάνσεις της κατοχικής καταστολής. Οι μαζικές συλλήψεις, που εξαπλώθηκαν σε όλη την πόλη και την ύπαιθρο, δεν είχαν μόνο χαρακτήρα εκφοβισμού, […]
Τα μπλόκα του Απρίλη του ’44
… | Λευτέρης Τηλιγάδας | Τα μπλόκα του Απρίλη του ’44 | Μαζικά μπλόκα, χιλιάδες συλλήψεις και η οργάνωση της τρομοκρατίας από τις δυνάμεις Κατοχής | Την άνοιξη του 1944, καθώς η γερμανική Κατοχή πλησίαζε στο τέλος της, η ένταση στην ελληνική επαρχία κορυφωνόταν. Το Αγρίνιο, μια πόλη με έντονη αντιστασιακή δράση, βρέθηκε στο επίκεντρο μιας συντονισμένης επιχείρησης καταστολής από τις δυνάμεις Κατοχής και τους συνεργάτες τους. Τα μπλόκα που στήθηκαν […]