Γέγονε 18 Απριλίου στην Ελλάδα και στον κόσμο


...

Ο γέγονε… Γέγονε |


Γεγονότα

 

1821 – Οι Σάμιοι υπό τον Λυκούργο Λογοθέτη εξεγείρονται και νικούν τους Τούρκους. Ήδη από το ξέσπασμα της Επανάστασης, το νησί βρίσκεται σε κατάσταση έντονης αναβρασμού. Στις 18 Απριλίου 1821, ο Κωσταντής Λαχανάς δίνει το πρώτο χτύπημα κατά των Οθωμανών, σηματοδοτώντας την έναρξη της ένοπλης δράσης.

Την ίδια ώρα, η στάση των τοπικών κοτζαμπάσηδων προκαλεί αίσθηση. Με αλλεπάλληλα μηνύματα ζητούν ενισχύσεις από τον τοπάρχη της Μικράς Ασίας, τον Ελέζογλου, και από τον πασά της Ρόδου, απαιτώντας χίλιους στρατιώτες και ναυτική υποστήριξη. Παράλληλα, συγκροτούν σώμα εκατό μισθοφόρων για τη φρούρηση του μουσελίμη, δηλαδή του Οθωμανού αρμοστή, Αχμέτ Σελαχόρ. Η επιλογή τους δείχνει καθαρά σε ποια πλευρά είχαν τοποθετηθεί.

Ωστόσο, οι εξελίξεις τούς προλαβαίνουν. Στις 24 Απριλίου, ο Λυκούργος Λογοθέτης αποβιβάζεται στη Σάμο. Στις 8 Μαΐου 1821 κηρύσσει επίσημα την Επανάσταση στο Καρλόβασι και λίγες ημέρες αργότερα, στις 12 Μαΐου, στην πόλη της Σάμου.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι πριν ακόμη προχωρήσει στην επίσημη κήρυξη, συνέταξε οργανικό νόμο και στρατιωτικό κανονισμό, τους οποίους υπέβαλε στην έγκριση του λαού. Οι μαρτυρίες μιλούν για συνέλευση 10.000 ανθρώπων· ακόμη κι αν ο αριθμός αυτός φαίνεται υπερβολικός, αποτυπώνει το μέγεθος της λαϊκής συμμετοχής. Στη Σάμο, άλλωστε, οι μεγάλες αποφάσεις του Αγώνα λαμβάνονταν μέσα από συνελεύσεις. Λίγο αργότερα ιδρύεται ο Στρατοπολιτικός Διοργανισμός της νήσου Σάμου, το αυτόνομο επαναστατικό πολίτευμα του νησιού, και ο Λογοθέτης εκλέγεται Γενικός Διοικητής.

 

1906 – Καταστροφικός σεισμός, μεγέθους 7,8 Ρίχτερ, πλήττει το Σαν Φρανσίσκο. Οι νεκροί εκτιμώνται σήμερα σε περίπου 3.000, ενώ οι άστεγοι έφτασαν τις 300.000 — σχεδόν ολόκληρος ο πληθυσμός της πόλης. Πρόκειται για τη χειρότερη φυσική καταστροφή που γνώρισαν ποτέ οι ΗΠΑ, η οποία, ωστόσο, συνέβαλε καθοριστικά στη γέννηση της σύγχρονης σεισμολογίας.

Η ισχυρή δόνηση εκδηλώθηκε στις 5:12 το πρωί και διήρκεσε λιγότερο από ένα λεπτό, περίπου 48 δευτερόλεπτα. Το επίκεντρο εντοπίστηκε λίγα χιλιόμετρα δυτικά της πόλης, στον θαλάσσιο χώρο, και το μέγεθος υπολογίζεται μεταξύ 7,8 και 8,3 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ. Η αιτία ήταν η ενεργοποίηση του San Andreas Fault, ενός από τα πιο επικίνδυνα σεισμικά ρήγματα στον κόσμο.

Η καταστροφή δεν περιορίστηκε στη δόνηση. Η φωτιά που ακολούθησε, εξαιτίας σπασμένων αγωγών αερίου, κατέκαψε τεράστιες εκτάσεις της πόλης. Συνολικά, το 80% των κτιρίων του Σαν Φρανσίσκο μετατράπηκε σε ερείπια. Παράλληλα, οι αρχές υποβάθμισαν αρχικά την τραγωδία, ανακοινώνοντας μόλις 375 νεκρούς, σε μια προσπάθεια να προστατεύσουν την εικόνα της πόλης ως αναπτυσσόμενου οικονομικού κέντρου της αμερικανικής Δύσης.

Ιδιαίτερα σκοτεινή πτυχή υπήρξε η ελλιπής καταγραφή των θυμάτων στην Chinatown San Francisco, όπου πολλοί νεκροί αγνοήθηκαν για ρατσιστικούς λόγους. Μόνο δεκαετίες αργότερα αποκαταστάθηκε η πραγματική έκταση της καταστροφής, αποκαλύπτοντας το πλήρες ανθρώπινο κόστος μιας τραγωδίας που άλλαξε για πάντα την επιστήμη και την πόλη.

 

1932 – Η Ελλάδα κηρύσσει χρεοστάσιο. Ύστατη προσπάθεια από την κυβέρνηση Ελευθερίου Βενιζέλου για τη διάσωση της δραχμής. Το 1932 η «μάχη της δραχμής» κλείνει οριστικά με την κήρυξη εθνικής στάσης πληρωμών, σηματοδοτώντας την τέταρτη χρεοκοπία του ελληνικού κράτους μετά το 1827, το 1843 και το 1893. Στις 18 Απριλίου, η κυβέρνηση του Eleftherios Venizelos αποφασίζει την επιβολή προσωρινού χρεοστασίου, με την αναστολή εξυπηρέτησης του εξωτερικού χρέους να τίθεται σε ισχύ από την 1η Μαΐου.

Ο όρος «χρεοστάσιο», σύνθετος από τις λέξεις χρέος και «στάσις», δηλώνει ακριβώς αυτή τη διακοπή πληρωμών, προσωρινή ή μόνιμη. Αν και στη νεότερη Ελλάδα καθιερώνεται στα τέλη του 19ου αιώνα, έχει ρίζες ήδη στη νομοθεσία της εποχής του Justinian I, όταν δινόταν στους οφειλέτες η δυνατότητα αναστολής πληρωμών υπό προϋποθέσεις.

Η κρίση του 1932 δεν προέκυψε αιφνιδιαστικά. Ήταν άμεση συνέπεια του Great Depression, που ξεκίνησε με το χρηματιστηριακό κραχ του 1929 στη Wall Street. Αν και η Ελλάδα δεν επλήγη αρχικά τόσο έντονα όσο άλλες χώρες, η οικονομία της αποδείχθηκε ιδιαίτερα ευάλωτη. Η εξάρτηση από εξαγωγές προϊόντων όπως ο καπνός, το ελαιόλαδο και η σταφίδα, καθώς και από το ναυτιλιακό και μεταναστευτικό συνάλλαγμα, άφηνε ελάχιστα περιθώρια αντοχής.

Μόλις λίγους μήνες πριν, τον Σεπτέμβριο του 1931, ο Βενιζέλος εμφανιζόταν καθησυχαστικός, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι η σταθερότητα της δραχμής μπορούσε να διατηρηθεί. Η πραγματικότητα, ωστόσο, τον διέψευσε. Η διεθνής κρίση συμπαρέσυρε και την ελληνική οικονομία, οδηγώντας τελικά σε μια αναπόφευκτη επιλογή: την παύση πληρωμών και την είσοδο σε μια νέα περίοδο οικονομικής δοκιμασίας.

 

1951 – Έξι ευρωπαϊκά κράτη, η Γαλλία, η Ιταλία, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας και οι τρεις χώρες της BENELUX (Βέλγιο, Ολλανδία, Λουξεμβούργο)— υπογράφουν στο Παρίσι τη Συνθήκη για την ίδρυση της European Coal and Steel Community. Πρόκειται για μια ιστορική τομή: την πρώτη υπερεθνική ευρωπαϊκή δομή, που θα αποτελέσει τον πρόδρομο της μετέπειτα Ευρωπαϊκής Οικονομικής Ένωσης  και τελικά της σημερινής Ευρωπαϊκής Ένωσης .

Η Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα δεν ήταν μια απλή οικονομική συμφωνία. Ενσωμάτωνε μια βαθιά πολιτική στόχευση: τον έλεγχο των βασικών βιομηχανικών πόρων, του άνθρακα και του χάλυβα, που αποτελούσαν τη βάση της πολεμικής βιομηχανίας. Με αυτόν τον τρόπο, οι χώρες επιδίωκαν να καταστήσουν έναν νέο πόλεμο μεταξύ τους «όχι μόνο αδιανόητο, αλλά και πρακτικά αδύνατο».

Η Συνθήκη τέθηκε σε ισχύ στις 23 Ιουλίου 1952 και είχε διάρκεια 50 ετών, έως το 2002. Δημιούργησε θεσμούς πρωτοποριακούς για την εποχή: την Ανωτάτη Αρχή, πρόδρομο της σημερινής Ευρωπαϊκής Επιτροπής, και την Κοινοβουλευτική Συνέλευση, τα μέλη της οποίας προέρχονταν από τα εθνικά κοινοβούλια. Η Συνέλευση διέθετε μάλιστα το δικαίωμα να ανακαλεί την Ανωτάτη Αρχή, εισάγοντας έναν πρώιμο μηχανισμό δημοκρατικού ελέγχου.

Η ίδρυση της ΕΚΑΧ σηματοδοτεί την απαρχή της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Μέσα από τη συνεργασία σε κρίσιμους τομείς, οι άλλοτε αντίπαλοι του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου έθεσαν τα θεμέλια μιας νέας εποχής: εκείνης της θεσμικής συνύπαρξης, της οικονομικής αλληλεξάρτησης και, τελικά, της πολιτικής ολοκλήρωσης της Ευρώπης.

 

1988 – Εκδηλώνεται στον Περσικό Κόλπο η επιχείρηση «Αλογάκι της Παναγίας» (Operation Praying Mantis), η μεγαλύτερη ναυτική σύγκρουση μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η οποία εντάσσεται στο πλαίσιο του πολέμου ανάμεσα σε Ιράν και Ιράκ και φέρνει αντιμέτωπα τα ναυτικό των ΗΠΑ με το ναυτικό  Ιράν.

Η επιχείρηση ξεκινά με αμερικανικό πλήγμα σε δύο ιρανικές πετρελαϊκές πλατφόρμες (Sassan και Sirri), που θεωρούνταν στρατιωτικά χρησιμοποιούμενες. Στον σχηματισμό συμμετέχουν ισχυρές ναυτικές και αεροπορικές δυνάμεις, με αιχμή το αεροπλανοφόρο USS Enterprise (CVN-65). Μετά την εξουδετέρωση της αντιαεροπορικής άμυνας, δίνεται χρόνος στο προσωπικό να απομακρυνθεί, πριν οι πλατφόρμες καταστραφούν.

Η ιρανική απάντηση είναι άμεση: ταχύπλοα σκάφη επιτίθενται σε εμπορικούς και στρατιωτικούς στόχους, προκαλώντας ζημιές. Αμερικανικά αεροσκάφη A-6 Intruder απονηώνονται και αντεπιτίθενται, βυθίζοντας ένα σκάφος και πλήττοντας άλλα. Η σύγκρουση κλιμακώνεται όταν η ιρανική πυραυλάκατος Josan εκτοξεύει πύραυλο κατά αμερικανικού αντιτορπιλικού· η απάντηση είναι καταστροφική και το πλοίο βυθίζεται.

Στη συνέχεια, η ιρανική φρεγάτα Sahand εντοπίζεται και δέχεται συντονισμένα πλήγματα από αέρα και θάλασσα, τυλίγεται στις φλόγες και βυθίζεται. Η φρεγάτα Sabalan πλήττεται επίσης σοβαρά και αποσύρεται. Παράλληλα, ιρανικά μαχητικά εμφανίζονται, χωρίς να αλλάξουν την έκβαση.

Η σύγκρουση ολοκληρώνεται την ίδια ημέρα με αμερικανική αποκλιμάκωση. Οι ιρανικές απώλειες είναι βαριές — πλοία, υποδομές και δεκάδες νεκροί — ενώ οι ΗΠΑ χάνουν ένα ελικόπτερο. Η επιχείρηση θεωρείται κρίσιμος παράγοντας που επιτάχυνε το τέλος του πολέμου λίγους μήνες αργότερα.

 

1996 – Η ισλαμική οργάνωση Γκαμά’α αλ Ισλαμίγια (“Ισλαμική Ομάδα”) εξαπέλυσε τρομοκρατική επίθεση στο Κάιρο, σκοτώνοντας 17 τουρίστες, όλους Έλληνες, και έναν Αιγύπτιο.

Μέλη της οργάνωσης επιτέθηκαν με αυτόματα όπλα κατά των τουριστών την ώρα που επιβιβάζονταν σε πούλμαν με προορισμό την Αλεξάνδρεια. Οι ένοπλοι πυροβολούσαν ανενόχλητοι επί τρία λεπτά φωνάζοντας “ο Θεός είναι μεγάλος”.

Μερικοί τουρίστες σώθηκαν καταφεύγοντας μέσα στο ξενοδοχείο ή στο πούλμαν. Αρκετοί όμως δεν μπόρεσαν να μετακινηθούν γρήγορα γιατί ήταν ηλικιωμένοι. Συνολικά σκοτώθηκαν 17 έλληνες τουρίστες και ένας αιγύπτιος ξεναγός.

Η τρομοκρατική οργάνωση ανέλαβε την ευθύνη αναφέροντας ότι «Δεν υπάρχει τόπος για τους Εβραίους στη γη της μουσουλμανικής Αιγύπτου». Την ίδια μέρα διέμεναν στο ξενοδοχείο και Ισραηλινοί τουρίστες, καθώς και 150 Έλληνες. Η ισλαμιστική ομάδα ισχυρίστηκε αργότερα ότι οι αιγυπτιακές αρχές σκόπιμα άλλαξαν την ώρα αναχώρησης των Ισραηλινών για να τους προστατεύσουν, κάτι που όμως δεν αποδείχτηκε βάσιμο.

 

Γεννήσεις

 

1480 – Λουκρητία Βοργία, νόθα κόρη του Πάπα Αλέξανδρου 6ου, που φημολογείται ότι δηλητηρίασε τους τέσσερις συζύγους της. Υπήρξε προστάτιδα των τεχνών την εποχή της Αναγέννησης.

Οι σύγχρονοι της Λουκρητίας χρονικογράφοι της απέδωσαν πλήθος κατηγοριών. Αντίθετα οι νεότεροι ιστοριοδίφες εξετάζοντας τα πολιτικά πάθη και τις θρησκευτικές έριδες της εποχής εκείνης στέκονται απέναντι από το πρόσωπό της με περισσότερο ίσως σεβασμό. Συγκεκριμένα ο Γρηγορόβιος καίτοι αναγνωρίζει τη Λουκρητία ως φιλήδονη γενικά, δεν δέχεται να είχε εγκληματική φύση, θεωρώντας πως όλα αυτά είναι κατηγορίες των εχθρών των Βοργιών. Βέβαια υπήρξαν και συγγραφείς που προσπάθησαν να την εξαγνίσουν από κάθε κατηγορία.

Κατά την ασφαλέστερη κρίση η Λουκρητία δεν ήταν τύπος ανήθικου ανθρώπου (immorale), αλλά μάλλον εξωηθική (amorale) που όμως μπορούσε να διακρίνει τα όρια μεταξύ της ηθικής και της ανηθικότητας. Όπως σημειώνει ο Γκέμπχαρτ (Gebhart).

«Όλα της ήταν φευγαλέα, ακαθόριστα, αμφίρροπα, άτολμα, τόσο στο πνεύμα όσο και στην έκφρασή της και προπάντων ο χαρακτήρας της. Κατέστη κοντά στον πατέρα της και τους φιλόδοξους αδελφούς της “ευμάλακτος κηρός”, “χαρίεσσα σκλάβα”, που όμως η εκπαίδευσή της δεν μόρφωσε την αιδώ, ούτε τον λεπτοφυή γυναικείο αυτοσεβασμό.

Έτσι ως γλυκύτατη γυνή προετοιμάστηκε να δεχτεί χωρίς αντιστάσεις τις σκανδαλωδέστερες περιπέτειες του Οίκου των Βοργίων τις οποίες κάποια ψυχική αναισθησία τις καθιστούσε λιγότερο οδυνηρές για την ίδια. Συνήθισε στο πόνο, (συνεχίζει ο Γκέμπχαρτ) όπως συνήθισε τα παράξενα θεάματα της παπικής αυλής».

Σε κάποια δε επιστολή της, λίγο πριν πεθάνει, προς τον Πάπα Λέοντα Ι΄ διαφαίνεται το παράπονο μιας πικραμένης ύπαρξης στην οποία το παρελθόν, της είχε αφήσει μάλλον μελαγχολικές παρά φρικιαστικές αναμνήσεις.

 

1927 – Σάμιουελ Χάντινγκτον, αμερικανός πολιτικός επιστήμονας. Κέρδισε παγκόσμια φήμη στις αρχές της δεκαετίας του ’90 με το βιβλίο του η «Σύγκρουση των Πολιτισμών», με το οποίο προσπάθησε να εξηγήσει τον μεταψυχροπολεμικό κόσμο με πολιτισμικούς όρους. (Θαν. 24/12/2008).

Ο Χάντιγκτον γεννήθηκε στις 18 Απριλίου 1927 στην πόλη της Νέας Υόρκης. Αποφοίτησε από το πανεπιστήμιο του Γέιλ με διακρίσεις στην ηλικία των 18. Υπηρέτησε στον αμερικανικό στρατό και κατόπιν έκανε το μεταπτυχιακό του στο πανεπιστήμιο του Σικάγο και ολοκλήρωσε τη διδακτορική του διατριβή στο πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, όπου άρχισε να διδάσκει στην ηλικία των 23 ετών. Υπήρξε μέλος του Τμήματος Διακυβέρνησης του Χάρβαρντ από το 1950 έως τον θάνατό του.

Το πρώτο μείζον έργο του ήταν το Ο Στρατιώτης και το Κράτος: Η Θεωρία και Πολιτική των Πολιτικο-Στρατιωτικών Σχέσεων, έντονα αμφισβητήσιμο όταν εκδόθηκε το 1957. Σήμερα αντιθέτως θεωρείται το βιβλίο που φέρεται ότι άσκησε τη μέγιστη επίδραση στις αμερικανικές πολιτικο-στρατιωτικές σχέσεις. Στη δεκαετία του 1960 έγινε διάσημος δημοσιεύοντας το Πολιτική Τάξη σε Κοινωνίες που αλλάζουν, έργο που αμφισβήτησε τη συμβατική άποψη των θεωρητικών του μοντερνισμού ότι η οικονομική και κοινωνική πρόοδος μπορούν να παράγουν σταθερές δημοκρατίες σε πρόσφατα απο-αποικισμένες χώρες.

Υπήρξε επίσης συν-συγγραφέας του Κρίση της Δημοκρατίας: Περί της Δυνατότητας Διακυβέρνησης των Δημοκρατιών, μια αναφορά που εκδόθηκε από την Τριμερή Επιτροπή το 1976. Κατά τη διάρκεια του 1977 και του 1978, ήταν ο Συντονιστής του σχεδιασμού Ασφαλείας για το Εθνικό Συμβούλιο Ασφαλείας στον Λευκό Οίκο. Ο Χάντιγκτον πέθανε στις 24 Δεκεμβρίου 2008 σε ηλικία 81 ετών στο Μάρθας Βίνεγιαρντ (Martha’s Vineyard) της Μασαχουσέτης.

 

1983 – Η Νατάσσα Μποφίλιου ανήκει στη γενιά των σύγχρονων ερμηνευτών που συνδυάζουν ουσιαστική μουσική παιδεία με έντονη καλλιτεχνική ταυτότητα. Ολοκλήρωσε τη δευτεροβάθμια εκπαίδευσή της στα Εκπαιδευτήρια Δούκα και στη συνέχεια σπούδασε στο Τμήμα Πολιτικών Επιστημών της Νομικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, από το οποίο και αποφοίτησε.

Παράλληλα, αφιερώθηκε στη μουσική της εκπαίδευση. Είναι κάτοχος πτυχίου πιάνου και θεωρίας από το Ελληνικό Ωδείο, ενώ συνέχισε τις σπουδές της στο Ωδείο Φίλιππος Νάκας, ενισχύοντας περαιτέρω το τεχνικό και θεωρητικό της υπόβαθρο.

Η καλλιτεχνική της πορεία ξεκίνησε με τη συμμετοχή της σε συναυλίες του Χρόνη Αηδονίδη, μέσα από τις οποίες απέκτησε σημαντική σκηνική εμπειρία και επαφή με το κοινό.

Καθοριστικό σημείο στην εξέλιξή της υπήρξε το 2004, όταν συμμετείχε στη δεύτερη ακρόαση νέων ερμηνευτών που διοργάνωσε η δισκογραφική εταιρεία Μικρή Άρκτος, υπό την επιμέλεια του Παρασκευάς Καρασούλος. Εκεί ξεχώρισε για τη φωνή και την ερμηνευτική της δύναμη και επιλέχθηκε να συμμετάσχει με δύο τραγούδια στον δίσκο «Δεύτερη Ακρόαση της Μικρής Άρκτου».

Η πρώτη αυτή δισκογραφική εμφάνιση αποτέλεσε την αφετηρία για την καθιέρωσή της στον χώρο της ελληνικής μουσικής, ανοίγοντας τον δρόμο για μια συνεπή και ξεχωριστή καλλιτεχνική πορεία.

 

Θάνατοι

 

1941 – Ο Αλέξανδρος Κορυζής υπήρξε μία από τις πιο δραματικές μορφές της νεότερης ελληνικής ιστορίας, καθώς η πορεία του κορυφώθηκε μέσα στις πιο κρίσιμες στιγμές του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Γεννημένος το 1885, προερχόταν από οικογένεια με βαθιές πολιτικές ρίζες. Πατέρας του ήταν ο Γεώργιος Κορυζής, πολιτικός και δήμαρχος Πόρου, ενώ από τη μητέρα του, Αικατερίνη Μισυρλή, συνδεόταν συγγενικά με τον πολιτικό Αλέξανδρο Κουμουνδούρο. Τα παιδικά του χρόνια στον Πόρο σημαδεύτηκαν από τον πρόωρο θάνατο της μητέρας του, γεγονός που επηρέασε τη μετέπειτα προσωπικότητά του.

Σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και από νεαρή ηλικία εντάχθηκε στην Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, όπου ακολούθησε εντυπωσιακή σταδιοδρομία. Διακρίθηκε για την οργανωτική του ικανότητα και συνέβαλε καθοριστικά στη δημιουργία του αγροτικού πιστωτικού τομέα, από τον οποίο προέκυψε αργότερα η Αγροτική Τράπεζα, της οποίας υπήρξε πρώτος πρόεδρος.

Παράλληλα, συμμετείχε στους Βαλκανικούς Πολέμους ως αξιωματικός πυροβολικού και τιμήθηκε με τον Αργυρό Σταυρό του Τάγματος του Σωτήρος. Στη συνέχεια ανέλαβε σημαντικούς διοικητικούς ρόλους, ενώ υπήρξε και οικονομικός σύμβουλος στη Σμύρνη κατά την ελληνική διοίκηση.

Το 1941, ως πρωθυπουργός, βρέθηκε αντιμέτωπος με τη γερμανική εισβολή. Υπό το βάρος των εξελίξεων και της κατάρρευσης του μετώπου, αυτοκτόνησε, αφήνοντας πίσω του μια μορφή που ταυτίστηκε με το αδιέξοδο και την τραγικότητα εκείνης της εποχής.

 

1955 – Άλμπερτ Αϊνστάιν, γερμανός φυσικός, «πατέρας» της θεωρίας της σχετικότητας. Γεννήθηκε το 1879 στο Ουλμ και από νεαρή ηλικία έδειξε ιδιαίτερη κλίση στα μαθηματικά και τη φυσική.

Σπούδασε στο ETH Ζυρίχης, όπου ολοκλήρωσε τις σπουδές του στη Φυσική. Μετά την αποφοίτησή του το 1900 απέκτησε την ελβετική υπηκοότητα και εργάστηκε αρχικά ως καθηγητής, πριν προσληφθεί το 1902 στο Ελβετικό Γραφείο Ευρεσιτεχνιών στη Βέρνη. Εκεί, σε ένα περιβάλλον μακριά από την ακαδημαϊκή πίεση, ανέπτυξε τις ιδέες που επρόκειτο να αλλάξουν ριζικά την επιστήμη.

Το 1905, τη λεγόμενη «θαυμαστή χρονιά» του, δημοσίευσε εργασίες που θεμελίωσαν τη σύγχρονη φυσική, μεταξύ των οποίων και η ειδική θεωρία της σχετικότητας. Παρά τη φήμη του για τη σχετικότητα, τιμήθηκε το 1921 με το Βραβείο Νόμπελ Φυσικής για την εξήγηση του φωτοηλεκτρικού φαινομένου, συμβάλλοντας καθοριστικά στην ανάπτυξη της κβαντικής θεωρίας.

Το 1940 πολιτογραφήθηκε Αμερικανός και εγκαταστάθηκε μόνιμα στις Ηνωμένες Πολιτείες. Το 1952 του προτάθηκε η προεδρία του Ισραήλ, την οποία αρνήθηκε, δηλώνοντας ότι δεν διέθετε την απαιτούμενη πολιτική εμπειρία.

Απεβίωσε στις 18 Απριλίου 1955 στο Πρίνστον, αφήνοντας πίσω του μια επιστημονική κληρονομιά που εξακολουθεί να διαμορφώνει την κατανόησή μας για το σύμπαν.

 

1991 – Αγαμέμνων Κουτσόγιωργας (1922–1991). Υπήρξε μια από τις πιο έντονες και αντιπαραθετικές προσωπικότητες της μεταπολεμικής ελληνικής πολιτικής σκηνής. Δικηγόρος στο επάγγελμα και αξιωματικός της Αστυνομίας Πόλεων στα πρώτα του χρόνια, εντάχθηκε στη γενιά των κεντρογενών πολιτικών που διεκδίκησαν τον εκδημοκρατισμό της χώρας και τον περιορισμό των εξωτερικών επιρροών στην ελληνική πολιτική ζωή.

Η πολιτική του διαδρομή συνδέθηκε στενά με το ΠΑΣΟΚ, στο οποίο διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο, ιδιαίτερα κατά τη δεκαετία του 1980. Διακρίθηκε για τον μαχητικό του λόγο και την επιθετική ρητορική του μέσα στη Βουλή, στοιχεία που τον κατέστησαν κεντρικό εκφραστή της στρατηγικής της πόλωσης απέναντι στη Νέα Δημοκρατία.

Χαρακτηριστική έχει μείνει η φράση του «δεν δικαιούστε διά να ομιλείτε», που απηύθυνε στον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, αναφερόμενος στα γεγονότα της Αποστασίας του 1965 και στη στάση της τότε αντιπολίτευσης απέναντι στην κυβέρνηση του Γεώργιος Παπανδρέου.

Η συμβολή του θεωρείται καθοριστική για την εκλογική επικράτηση του ΠΑΣΟΚ το 1985, καθώς υπήρξε βασικός εμπνευστής της έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης που χαρακτήρισε εκείνη την περίοδο. Η παρουσία του σφράγισε μια εποχή όπου η πολιτική σύγκρουση αποκτούσε υψηλούς τόνους και ισχυρό ιδεολογικό φορτίο.

Απεβίωσε στις 18 Απριλίου 1991, αφήνοντας πίσω του μια σύνθετη πολιτική κληρονομιά, που εξακολουθεί να προκαλεί συζητήσεις για τον ρόλο και το ύφος της πολιτικής αντιπαράθεσης στην Ελλάδα.

 

————————————————————————
Πηγές: sansimera.gr, el.wikipedia