...
| Λευτέρης Τηλιγάδας |
Ο Πάγκαλος στο Αγρίνιο
| Η άφιξη του νεοεκλεγέντος Προέδρου της Δημοκρατίας τον Απρίλιο του 1926,
το πολιτικό παρασκήνιο της εποχής και το μήνυμα «σταθερότητας» |
Στις 25 Απριλίου 1926, οκτώ ημέρες μετά την εκλογή του στο αξίωμα του Προέδρου της Δημοκρατίας, ο Θεόδωρος Πάγκαλος έφτασε με αυτοκίνητο από το Μεσολόγγι στο Αγρίνιο, αφού προηγουμένως είχε περιοδεύσει στα χωριά της Μακρυνείας.
Ως γνωστόν, στις 25 Ιουνίου 1925 εκδηλώθηκε το στρατιωτικό κίνημα του στρατηγού Θεόδωρου Πάγκαλου, ο οποίος σχημάτισε κυβέρνηση που έλαβε ψήφο εμπιστοσύνης, αλλά πολύ γρήγορα εγκατέλειψε τα δημοκρατικά προσχήματα.
Δύο μήνες πριν από την επίσκεψή του στο Αγρίνιο, τον Φεβρουάριο του 1926, αποτράπηκε η εκδήλωση κινήματος από τον Κονδύλη, ενώ στις 15 Μαρτίου παραιτήθηκε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Παύλος Κουντουριώτης, διαμαρτυρόμενος για τις αυθαιρεσίες της «δικτατορίας του Πάγκαλου». Ο Πάγκαλος προκήρυξε αμέσως εκλογές, θέτοντας και ο ίδιος υποψηφιότητα για την ανάδειξη νέου Προέδρου, «ο οποίος αυτή τη φορά θα προέρχεται από τον λαό», όπως χαρακτηριστικά δήλωσε. Τα δημοκρατικά κόμματα δεν κατάφεραν να εκμεταλλευθούν την ευκαιρία. Ο Κωνσταντίνος Δεμερτζής, τον οποίο πρότειναν για την προεδρία, δεν είχε μεγάλη απήχηση στον λαό, ενώ και η αποχή που ζήτησαν δεν απέδωσε. Ο Πάγκαλος εξελέγη άνετα και Πρόεδρος της Δημοκρατίας, λαμβάνοντας 782.589 ψήφους έναντι 56.126 του Δεμερτζή. Έτσι, στις 18 Απριλίου ορκίστηκε Πρόεδρος της Δημοκρατίας, διατηρώντας παράλληλα και το αξίωμα του πρωθυπουργού.
Τον Πάγκαλο συνόδευαν στο Αγρίνιο οι υπουργοί Αναστάσιος Ταβουλάρης (Συγκοινωνιών), ο αντιστράτηγος Κωνσταντίνος Νίδερ (υφυπουργός Στρατιωτικών) και ο Νικόλαος Μπότασης (Ναυτικών), καθώς και οι δήμαρχοι Πατρών, Μεσολογγίου και Ιωαννίνων.
Οι επίσημοι έφτασαν στο Αγρίνιο στις 5:30 το απόγευμα και αμέσως παρακάθισαν σε δεξίωση που παρέθεσε προς τιμήν του Προέδρου και Πρωθυπουργού ο δήμαρχος Αγρινίου, Ανδρέας Παναγόπουλος. Κατά τη διάρκειά της, απαντώντας στην προσφώνηση του δημάρχου, ο Πάγκαλος προχώρησε σε εκτενή ανασκόπηση του κυβερνητικού του έργου και εξέφρασε τη βεβαιότητα ότι σύντομα η χώρα θα πετύχει την οικονομική της ανόρθωση και την πλήρη εσωτερική ανασυγκρότηση.
«Ο ελληνικός λαός πρέπει να είναι ήσυχος», είπε. «Τα χρήματά του δεν διαρπάζονται, αλλά χρησιμοποιούνται διά τας ανάγκας του κράτους και του Έθνους μας. Μετά τοιαύτην καταστροφήν, το κράτος υποχρεούται να συντάξη τας εθνικάς δυνάμεις. Δύναμαι σήμερον να διαβεβαιώσω ότι, κατά το πλείστον μέρος, η ανασύνταξις των εθνικών δυνάμεων επιτεύχθη. […] Είμαι ευτυχής βεβαιών σήμερον ότι αι σχέσεις μας, τόσον προς τας μεγάλας δυνάμεις όσο και προς τας βαλκανικάς, είναι φιλικαί. Δυνάμεθα να επιβάλλομεν σεβασμόν εις πάντα. Η Κυβέρνησις θεωρεί αναγκαίαν την αναδιοργάνωσιν και των εσωτερικών δυνάμεων. Έχομεν ανάγκην μακράς ειρήνης, διότι ο ελληνικός λαός έχει ανάγκην αναπαύσεως και ευημερίας».
Οι υπόλοιποι επίσημοι έφτασαν στην πόλη γύρω στις 6:30 και μετείχαν σε μια γιορτινή ατμόσφαιρα που ήταν διάχυτη σε όλη την πόλη, με τη φιλαρμονική να παιανίζει στους δρόμους, ενώ την ακολουθούσαν μαθήτριες και μαθητές των σχολείων με τοπικές ενδυμασίες.
Αργά το απόγευμα της ίδιας ημέρας, ο Πάγκαλος και η συνοδεία του επέστρεψαν στο Μεσολόγγι, όπου πραγματοποιήθηκαν τα αποκαλυπτήρια της στήλης του Ελβετού δημοσιογράφου Μάγερ, την οποία είχε ανεγείρει η Ένωση Συντακτών των Ημερησίων Εφημερίδων Αθηνών.
——————————————————————————————————————————————————————–
Υποσημείωση: Οι χρονολογίες που καταγράφονται πριν την 16η Φεβρουαρίου 1923 είναι σύμφωνες με την χρονολόγηση των πηγών. Για την αντιστοίχιση με τη σημερινή χρονολόγηση πρέπει στην αντίστοιχη χρονολογία να προστεθούν 13 μέρες.
Φωτογραφία | Σύνθεση δύο φωτογραφιών:
ο Θεόδωρος Πάγκαλος και στο φόντο το Συντριβάνι
——————————————————————————————————-
Η μνήμη είναι μια δυνατότητα για να διευρύνουμε το μέλλον
και όχι για να το συρρικνώσουμε στο ήδη ξεπερασμένο παρελθόν
