22 Ιουλίου 2026

Ευρωπαϊκή Ημέρα για τα Θύματα Εγκλημάτων Μίσους
Παγκόσμια Ημέρα Εγκεφάλου

Η διαδρομή από τον δημόσιο λόγο ως το έγκλημα δεν είναι ποτέ αθώα

Η 22 Ιουλίου κάθε χρονιάς είναι αφιερωμένη στα θύματα των τρομοκρατικών επιθέσεων που πραγματοποίησε ακροδεξιός εξτρεμιστής το 2011 στο Όσλο και στο νησί Ουτόγια της Νορβηγίας, σκοτώνοντας συνολικά 77 ανθρώπους, οι περισσότεροι από τους οποίους ήταν νέοι.

Η πρωτοβουλία ξεκίνησε από ακτιβιστές της νεολαιίστικης εκστρατείας «No Hate Speech Movement» του Συμβουλίου της Ευρώπης. Στις 30 Σεπτεμβρίου 2014, η Κοινοβουλευτική Συνέλευση του Συμβουλίου της Ευρώπης υποστήριξε με μεγάλη πλειοψηφία την καθιέρωση της 22ας Ιουλίου, συνδέοντάς την με την ανάγκη αντιμετώπισης του νεοναζισμού και του ακροδεξιού εξτρεμισμού. Δεν πρόκειται, επομένως, για ημέρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά για πρωτοβουλία που αναπτύχθηκε στο πλαίσιο του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Σκοπός της είναι να διατηρεί ζωντανή τη μνήμη των θυμάτων, να δίνει δημόσιο λόγο στους επιζώντες και στις κοινότητες που στοχοποιούνται και να πιέζει τις κυβερνήσεις για καταγραφή, διερεύνηση και ουσιαστική πρόληψη των εγκλημάτων μίσους. Υπενθυμίζει ακόμη ότι ένα τέτοιο έγκλημα δεν πλήττει μόνο το άμεσο θύμα, αλλά στέλνει μήνυμα φόβου σε ολόκληρη την κοινωνική ομάδα στην οποία αυτό ανήκει. Συμβούλιο της Ευρώπης, Κοινοβουλευτική Συνέλευση

Ένα είναι σίγουρο: το μίσος δεν εμφανίζεται ξαφνικά κρατώντας όπλο. Προηγούνται τα «αστεία», οι τηλεοπτικές κραυγές, οι πολιτικές πλάτες και η συστηματική μετατροπή του ανθρώπου σε απειλή. Ύστερα όλοι δηλώνουν συγκλονισμένοι αλλά η ημέρα έχει νόημα μόνο αν χαλάει αυτή τη βολική σειρά και αναγκάζει θεσμούς και κοινωνία να κοιτάξουν τη συνενοχή τους.

Η υγεία του εγκεφάλου απαιτεί καθολική φροντίδα, όχι προνόμια για λίγους.

Στις 22 Ιουλίου κάθε χρονιάς οργανώνεται από την Παγκόσμια Ομοσπονδία Νευρολογίας η Παγκόσμια Ημέρα Εγκεφάλου. Η επιλογή της ημερομηνίας αφορά στο γεγονός της ίδρυσης της Ομοσπονδίας στις 22 Ιουλίου 1957.

Η ιδέα για τη δημιουργία της ημέρας παρουσιάστηκε το 2013 στο Συμβούλιο των Αντιπροσώπων της και εγκρίθηκε από το διοικητικό της όργανο τον Φεβρουάριο του 2014. Ο πρώτος εορτασμός πραγματοποιήθηκε στις 22 Ιουλίου 2014, με κεντρικό μήνυμα «Ο εγκέφαλός μας, το μέλλον μας». Βασικός στόχος είναι η ενημέρωση για την υγεία του εγκεφάλου, η πρόληψη των νευρολογικών παθήσεων, η έγκαιρη διάγνωση, η καταπολέμηση του στίγματος και η διεκδίκηση ισότιμης πρόσβασης στη θεραπεία και την αποκατάσταση.

Κάθε χρονιά επιλέγεται διαφορετική θεματική, από την επιληψία και την ημικρανία μέχρι τη σκλήρυνση κατά πλάκας και τη σχέση της εγκεφαλικής υγείας με την αναπηρία. Για το 2026 το θέμα είναι «Brain Health: Access for All», δηλαδή «Υγεία του εγκεφάλου: Πρόσβαση για όλους».

Η φετινή εκστρατεία στρέφει την προσοχή στο χάσμα ανάμεσα στην πρόοδο της νευροεπιστήμης και στην πραγματική δυνατότητα δισεκατομμυρίων ανθρώπων να λάβουν έγκαιρη και κατάλληλη φροντίδα.

Για τον εγκέφαλο μιλάμε συνήθως σαν να είναι ιδιωτικό περιουσιακό στοιχείο: κοιμήσου καλά, φάε σωστά, λύσε σταυρόλεξα. Χρήσιμα όλα, αλλά χωρίς