11 Οκτωβρίου 2026

Διεθνής Ημέρα Κοριτσιού
Ευρωπαϊκή Ημέρα Δωρεάς Οργάνων Σώματος και Μεταμοσχεύσεων

Τα κορίτσια εξακολουθούν να πληρώνουν το τίμημα της ανισότητας

Κάθε τρία δευτερόλεπτα, ένα κορίτσι κάπου στον κόσμο παντρεύεται πριν ενηλικιωθεί. Περισσότερα από 12 εκατομμύρια κορίτσια κάθε χρόνο χάνουν έτσι το δικαίωμα να αποφασίζουν ελεύθερα για τη ζωή τους. Αυτή είναι η πραγματικότητα πίσω από τη σημερινή Διεθνή Ημέρα Κοριτσιού, που καθιερώθηκε από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών το 2011 και τιμάται κάθε χρόνο στις 11 Οκτωβρίου. Το φετινό μήνυμα είναι ξεκάθαρο: Να σταματήσουν οι γάμοι ανηλίκων και να επενδύσουν τα κράτη στα δικαιώματα των κοριτσιών.

Σύμφωνα με τη UNICEF, περίπου 650 εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια που ζουν σήμερα παντρεύτηκαν πριν από τα 18 τους. Και η ανισότητα δεν περιορίζεται στους αναγκαστικούς ή πρόωρους γάμους. Συνεχίζεται στην εκπαίδευση, στην οικονομική εξάρτηση, στην έμφυλη βία και στις ευκαιρίες που στερούνται εκατομμύρια νέες γυναίκες.

Το πρόβλημα, όμως, δεν βρίσκεται μόνο μακριά από την Ελλάδα. Σύμφωνα με στοιχεία που συγκεντρώνει η UNICEF, από το 2000 μέχρι το 2021 καταγράφηκαν στη χώρα μας 835 γάμοι στους οποίους τουλάχιστον ένα άτομο ήταν κάτω των 15 ετών. Από τους ανηλίκους που παντρεύτηκαν στη συγκεκριμένη περίοδο, το 84% ήταν κορίτσια.

Πίσω από τους αριθμούς βρίσκονται παιδιά που μεγαλώνουν σε συνθήκες φτώχειας, κοινωνικού αποκλεισμού και περιορισμένων επιλογών. Αλλά και κορίτσια που αντιμετωπίζουν σεξιστικά στερεότυπα, παρενόχληση και βία μέσα και έξω από το σχολείο.

Χιλιάδες άνθρωποι περιμένουν ένα μόσχευμα που μπορεί να μην έρθει ποτέ

Δεκαοκτώ άνθρωποι την ημέρα πέθαναν μέσα στο 2025, σε χώρες του Συμβουλίου της Ευρώπης, περιμένοντας ένα όργανο για μεταμόσχευση. Συνολικά, οι θάνατοι έφτασαν τους 6.626, ενώ στο τέλος της χρονιάς περισσότεροι από 96.000 ασθενείς βρίσκονταν σε λίστες αναμονής. Είναι τα στοιχεία που δίνει στη δημοσιότητα το Συμβούλιο της Ευρώπης, με αφορμή την Ευρωπαϊκή Ημέρα Δωρεάς Οργάνων, Ιστών και Κυττάρων.

Η φετινή διοργάνωση πραγματοποιήθηκε από τις 8 έως τις 10 Οκτωβρίου στην Πάφο της Κύπρου, με κεντρικό σύνθημα «Μοιραζόμαστε ζωές». Ο θεσμός ξεκίνησε το 1996 και έχει στόχο την ενημέρωση για την εθελοντική δωρεά και την αναγνώριση της προσφοράς των δοτών και των οικογενειών τους.

Στην Ελλάδα καταγράφεται πρόοδος. Σύμφωνα με τον Εθνικό Οργανισμό Μεταμοσχεύσεων, το 2025 υπήρξαν 137 αποβιώσαντες δότες οργάνων, αυξημένοι κατά 23% σε σχέση με το 2024. Μαζί με τις μεταμοσχεύσεις από ζώντες δότες, συνολικά 388 ασθενείς ωφελήθηκαν. Ωστόσο, η πρόοδος αυτή δεν αναιρεί την ανάγκη για περισσότερα μοσχεύματα και καλύτερη οργάνωση του συστήματος.

Γιατί η δωρεά οργάνων δεν είναι αποκλειστικά ζήτημα ατομικής ευαισθησίας. Χρειάζονται επαρκώς στελεχωμένες Μονάδες Εντατικής Θεραπείας, εκπαιδευμένοι συντονιστές μεταμοσχεύσεων, σωστή ενημέρωση και ένα δημόσιο σύστημα υγείας που θα εξασφαλίζει ισότιμη πρόσβαση στη θεραπεία.

Κάθε πολίτης μπορεί να δηλώσει την επιθυμία του για δωρεά οργάνων μέσω του Εθνικού Μητρώου Δωρητών. Όμως η ευθύνη δεν μπορεί να μεταφέρεται μόνο στους πολίτες και στις οικογένειές τους. Η πραγματική πρόκληση είναι να μη χάνεται καμία δυνατότητα δωρεάς εξαιτίας οργανωτικών ελλείψεων και να μη στερείται κανένας ασθενής μια μεταμόσχευση που θα μπορούσε να του σώσει τη ζωή.