Επίκαιρα
Τέσσερις ημέρες ιστορίας και μνήμης φέρνουν την Έξοδο
από τα αρχεία στη δημόσια συζήτηση ξανά
Διακόσια χρόνια μετά την Έξοδο, το Μεσολόγγι επιστρέφει σε όσα έγιναν το 1826 και σε όσα συνεχίζουμε να λέμε γι’ αυτά. Από την Πέμπτη 1 έως την Κυριακή 4 Οκτωβρίου, το Τρικούπειο Πολιτιστικό Κέντρο φιλοξενεί το επιστημονικό συνέδριο «200 Χρόνια από την Έξοδο του Μεσολογγίου – Ιστορία, Μνήμη, Κληρονομιά». Στο πρόγραμμα συναντιούνται ερευνητές από την Ελλάδα και το εξωτερικό για να εξετάσουν την πολιορκία και την Έξοδο, αλλά και τον δρόμο που ακολούθησε η είδησή τους στη λογοτεχνία, την τέχνη, τον Τύπο και τη συλλογική μνήμη.
Η αρχή γίνεται την Πέμπτη με εγγραφές από τις 12 το μεσημέρι και τελετή έναρξης στις 7 το απόγευμα. Θα χαιρετίσουν ο δήμαρχος Μεσολογγίου Σπυρίδων Διαμαντόπουλος και οι πρυτάνεις του ΕΚΠΑ και του Πανεπιστημίου Πατρών, Γεράσιμος Σιάσος και Χρήστος Μπούρας. Την εισαγωγική ομιλία θα κάνει ο πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής, Ιωάννης Τσόλκας. Αμέσως μετά, ο Παντελής Μπουκάλας θα μιλήσει για «τον αγώνα των παιδιών στο πολιορκημένο Μεσολόγγι». Είναι μια ομιλία με ιδιαίτερο τοπικό βάρος: ο ποιητής, δοκιμιογράφος και δημοσιογράφος γεννήθηκε στο Λεσίνι, ενώ το έργο του για το δημοτικό τραγούδι έχει τιμηθεί με Κρατικό Βραβείο Δοκιμίου. Η πρώτη βραδιά κλείνει με δείπνο καλωσορίσματος και μουσική εκδήλωση με το χορευτικό τμήμα «Άγιος Συμεών».
Την Παρασκευή το συνέδριο στρέφεται στο «Μεσολόγγι και την Ελλάδα». Μετά την εισαγωγική ομιλία της συγγραφέα Βικτόρια Χίσλοπ, οι εισηγήσεις πιάνουν δύσκολα και ουσιαστικά ερωτήματα: την πείνα μέσα στην πολιορκημένη πόλη και τις ευθύνες της τότε ελληνικής κυβέρνησης, τα δίκτυα του Μεσολογγίου και της Πάτρας πριν από την Επανάσταση, τη δράση της Εταιρίας Φιλοδικαίων, αλλά και τον τρόπο που η ιστοριογραφία του 19ου αιώνα περιέγραψε την πτώση της πόλης. Η Έλλη Λεμονίδου, καθηγήτρια Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Πατρών με ερευνητικό έργο γύρω από τη δημόσια ιστορία και τη μνήμη, συμμετέχει στη συζήτηση για το Μεσολόγγι ως τόπο της δημόσιας ιστορίας.
Η ίδια ημέρα προχωρά από τα ιστορικά τεκμήρια στην ποίηση του Θωμά Γκόρπα και του Διονυσίου Σολωμού, στον Κωστή Παλαμά και στον εορτασμό της πρώτης εκατονταετίας της Εξόδου. Θα συζητηθούν ακόμη η μετάβαση στη νεότερη αντίληψη της πατρίδας, οι προσωπικές μαρτυρίες, τα αιτήματα ναυτικής βοήθειας από το πολιορκημένο Μεσολόγγι και οι αναπαραστάσεις της Εξόδου στις εικαστικές τέχνες, στο θέατρο και στο μουσείο. Το βράδυ προβλέπεται δείπνο με μουσική στον πεζόδρομο έξω από το Μέγαρο Χρυσόγελου.
Το Σάββατο η διαδρομή ανοίγει προς τον κόσμο. Ερευνητές θα παρακολουθήσουν την απήχηση του Μεσολογγίου στην ιταλική, ισπανική, γαλλική, αγγλόφωνη, γερμανική και σκανδιναβική γραμματεία και στον Τύπο. Στο τραπέζι μπαίνουν ο φιλελληνισμός, η διπλωματία, η στάση της ισπανικής μοναρχίας, η αμερικανική ποίηση, η Μαίρη Σέλεϊ και ο τρόπος που η είδηση της Εξόδου έγινε πολιτικό και καλλιτεχνικό γεγονός πέρα από τα ελληνικά σύνορα. Οι τελευταίες συνεδρίες της ημέρας φτάνουν στην αραβική γραμματεία, στον Τύπο της Βραζιλίας και στην κινεζική πνευματική ζωή. Στις 8 το βράδυ, ο παρουσιαστής και φωτογράφος Νίκος Αλιάγας θα δώσει την κεντρική ομιλία «Μεσολόγγι: επιστροφή στο πρώτο φως».
Την Κυριακή η συζήτηση συνεχίζεται με την Πολωνία, τη Ρουμανία, τα Βαλκάνια και τη Ρωσία. Ξεχωριστή ενότητα εξετάζει την πολιορκία και την Έξοδο μέσα στο διεθνές πολιτικό περιβάλλον και ως γεγονός της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Έπειτα, η Φιλαρμονική του Δήμου Μεσολογγίου παρουσιάζει τη συναυλία «Καί εσυνέβηκε εκείνες τές ημέρες». Οι τελευταίες εισηγήσεις επιστρέφουν στην πολιτισμική κληρονομιά: στη δραματουργία, στη φιλελληνική τέχνη, στη μουσική και στην επίδραση του κλέφτικου τραγουδιού στο ευρωπαϊκό έντεχνο τραγούδι. Η τελετή λήξης είναι αφιερωμένη στα συμπεράσματα και στις προοπτικές που ανοίγει η έρευνα.
Το συνέδριο εντάσσεται στις δράσεις για τη Διακοσιοστή Επέτειο της Εξόδου και πραγματοποιείται με τη συμμετοχή του Δήμου Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου, του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και του Πανεπιστημίου Πατρών. Πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής είναι ο Ιωάννης Τσόλκας και πρόεδρος της Οργανωτικής Επιτροπής η Αικατερίνη Φλώρου. Παρέχεται ταυτόχρονη διερμηνεία με την υποστήριξη του Τμήματος Ξένων Γλωσσών, Μετάφρασης και Διερμηνείας του Ιονίου Πανεπιστημίου.
Ταυτότητα συνεδρίου
Διοργάνωση Δήμου Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου
Συνδιοργάνωση: ΕΚΠΑ – Πανεπιστημίου Πατρών
Τίτλος: «200 Χρόνια από την Έξοδο του Μεσολογγίου
Ιστορία, Μνήμη, Κληρονομιά»
Ημερομηνία: από 1 έως 4 Οκτωβρίου 2026
Χώρος: Τρικούπειο Πολιτιστικό Κέντρο Μεσολογγίου
Εγγραφές Πέμπτη 1.10.2026 στις 12:00
Ώρα έναρξης: 7:00 το απόγευμα
Πληροφορίες: https://messolonghi2026.com.
