Επίκαιρα
Οι καταθέσεις συγκεντρώνονται
σε τέσσερις μεγάλες συστημικές τράπεζες,
με περιορισμένο ανταγωνισμό και ιδιαίτερα χαμηλές αποδόσεις
Σοβαρά προβλήματα ανταγωνισμού στην ελληνική αγορά τραπεζικών καταθέσεων αναδεικνύει η τελική έκθεση της Επιτροπής Ανταγωνισμού, που δημοσιεύτηκε στις 10 Νοεμβρίου. Η έρευνα εξετάζει την αγορά από το 2019 έως τις αρχές του 2025 και διαπιστώνει υψηλή συγκέντρωση καταθέσεων, περιορισμένη κινητικότητα των πελατών και χαμηλή μετακύλιση των αυξήσεων των επιτοκίων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας στους αποταμιευτές.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, περισσότερο από το 90% των τραπεζικών καταθέσεων συγκεντρώνεται στις τέσσερις συστημικές τράπεζες: την Εθνική Τράπεζα, την Τράπεζα Πειραιώς, την Alpha Bank και τη Eurobank. Παράλληλα, το 89% των ιδιωτών και επιχειρήσεων που συμμετείχαν στην έρευνα δηλώνουν ότι συνεργάζονται κυρίως ή αποκλειστικά με μία από αυτές. Η Επιτροπή περιγράφει την αγορά ως στενό ολιγοπώλιο και εκτιμά ότι η υψηλή συγκέντρωση και η πλεονάζουσα ρευστότητα περιόρισαν την αύξηση των αποδόσεων των καταθέσεων, ακόμη και όταν τα επιτόκια της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ανέβαιναν.
Για την αντιμετώπιση του προβλήματος προτείνεται η ενίσχυση του ανταγωνισμού, η διευκόλυνση της μετακίνησης καταθετών μεταξύ τραπεζών και η δημιουργία αποταμιευτικών προϊόντων με καλύτερους όρους. Εξετάζεται ακόμη το ενδεχόμενο κρατικά ρυθμιζόμενων αποταμιευτικών λογαριασμών, με πρότυπα από άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Η έκθεση δεν συνιστά από μόνη της διαπίστωση παράνομης σύμπραξης των τραπεζών. Αναδεικνύει, όμως, μια σημαντική ανισορροπία: οι μεγάλες τράπεζες έχουν ισχυρή θέση στην αγορά, ενώ οι καταθέτες διαθέτουν περιορισμένες επιλογές και μικρές αποδόσεις. Το ζητούμενο είναι εάν οι προτάσεις της Επιτροπής θα μετατραπούν σε ουσιαστικές παρεμβάσεις που θα ενισχύσουν τον ανταγωνισμό προς όφελος των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων.
