Επίκαιρα
Η ΕΛΣΤΑΤ ανακοινώνει αύριο στοιχεία για την παραγωγή,
με προηγούμενα δεδομένα χαμηλότερων τιμών και αυξημένων δαπανών
Πόσο ακριβά παράγουν οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι και πώς μεταβάλλονται οι τιμές που εισπράττουν; Αυτή την εικόνα αναμένεται να συμπληρώσει αύριο, Πέμπτη 15 Οκτωβρίου, η Ελληνική Στατιστική Αρχή, δημοσιεύοντας τους δείκτες τιμών εισροών και εκροών για τον Αύγουστο του 2026. Η ανακοίνωση έχει προγραμματιστεί για τις δώδεκα το μεσημέρι. Τα νέα αποτελέσματα δεν είναι ακόμη διαθέσιμα. Υπάρχουν, όμως, τα στοιχεία του προηγούμενου μήνα, που καταγράφουν μείωση στις τιμές πώλησης της αγροτικής παραγωγής και αύξηση στις τιμές των μέσων που χρειάζονται οι παραγωγοί για να συνεχίσουν τη δουλειά τους.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον Ιούλιο, όπως δημοσιεύτηκαν στον Οικονομικό Ταχυδρόμο, ο γενικός δείκτης τιμών που λαμβάνουν οι παραγωγοί, χωρίς τις επιδοτήσεις, μειώθηκε κατά 8,4% σε σχέση με τον Ιούλιο του 2025. Την ίδια στιγμή, ο δείκτης τιμών των εισροών αυξήθηκε κατά 4,7%. Πρόκειται για διαφορετικές μετρήσεις, που δεν αφαιρούνται μεταξύ τους για να προκύψει ποσοστό απώλειας εισοδήματος. Καταγράφουν, ωστόσο, μια δυσμενή συνθήκη: οι τιμές πώλησης υποχωρούν, ενώ οι τιμές των παραγωγικών μέσων ανεβαίνουν.
Οι όροι χρειάζονται μια απλή εξήγηση. Οι εκροές παρακολουθούν τις τιμές που παίρνει ο παραγωγός όταν πουλά τα προϊόντα του. Οι εισροές παρακολουθούν τις τιμές αγαθών και υπηρεσιών που αγοράζει για την παραγωγική διαδικασία, καθώς και τις σχετικές επενδυτικές δαπάνες. Δεν μετρούν από μόνοι τους τον συνολικό τζίρο ή το καθαρό κέρδος μιας εκμετάλλευσης. Για αυτά χρειάζονται και άλλα στοιχεία, όπως ο όγκος παραγωγής, οι ποσότητες που πωλήθηκαν και οι πραγματικές δαπάνες. Η διάκριση έχει σημασία, ώστε η στατιστική ανακοίνωση να διαβαστεί σωστά και να μη χρησιμοποιηθεί για εύκολα συμπεράσματα.
Η εικόνα του Ιουλίου παρουσίαζε επίσης μεγάλες διαφοροποιήσεις. Στη φυτική παραγωγή, ο δείκτης τιμών μειώθηκε κατά 9,9% σε ετήσια βάση, με σημαντική συμβολή της ομάδας των φρούτων. Στη ζωική παραγωγή αυξήθηκε κατά 3,3%. Ένας γενικός μέσος όρος, επομένως, δεν περιγράφει εξίσου όλες τις καλλιέργειες και όλες τις κτηνοτροφικές δραστηριότητες. Αύριο θα χρειαστεί έλεγχος των επιμέρους ομάδων, ώστε να φανεί πού συνεχίζεται η πίεση, πού αλλάζει η εικόνα και ποια παραγωγικά μέσα εμφανίζουν τις μεγαλύτερες μεταβολές.
Υπάρχει και το ζήτημα της τιμής που πληρώνει ο καταναλωτής. Ο δείκτης τιμών παραγωγού δεν μετρά τις τιμές στο κατάστημα. Μια υποχώρηση στην τιμή που εισπράττει ο αγρότης δεν αποδεικνύει αντίστοιχη μείωση στο ταμείο. Για να εξεταστεί αυτό, χρειάζονται συγκρίσιμα στοιχεία για τα ίδια προϊόντα και για τα ενδιάμεσα στάδια εμπορίας. Ο έλεγχος της διαμόρφωσης των τιμών είναι αναγκαίος, χωρίς να αποδίδονται ευθύνες ή κέρδη που δεν τεκμηριώνονται.
Η αυριανή ανακοίνωση αφορά τον Αύγουστο και δεν αποτελεί πλήρη αποτύπωση της σημερινής κατάστασης στην ύπαιθρο. Θα προσθέσει, όμως, ένα ακόμη κρίσιμο στοιχείο για την αξιολόγηση της αγροτικής πολιτικής. Αν η επιβάρυνση συνεχίζεται, το ερώτημα προς την κυβέρνηση είναι συγκεκριμένο: ποια μέτρα αντιμετωπίζουν το κόστος παραγωγής και πόσο αποτελεσματικά προστατεύουν τη βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεων; Η απάντηση χρειάζεται μετρήσιμα αποτελέσματα, γιατί η συνέχιση της αγροτικής δραστηριότητας αφορά την εργασία, την τοπική οικονομία και την επάρκεια τροφίμων.
