...
Η ταυτότητα της ημέρας
και τα γεγονότα που την «σημάδεψαν»
| 29 Οκτωβρίου 2025 |
Είναι η 302η ημέρα του έτους κατά το Γρηγοριανό ημερολόγιο.
Υπολείπονται 63 ημέρες για τη λήξη του
🌅 Ανατολή ήλιου: 06:47 – Δύση ήλιου: 17:29 – Διάρκεια ημέρας: 10 ώρες 42 λεπτά
🌓 Σελήνη 7.1 ημερώνν
| Χρόνια πολλά στους: Αβραάμ, Αβραμία, Μελιτινή, Μελίνα, Αναστασία, Νατάσα και Νανά |
Γεγονότα
1912 – Το ελληνικό στρατηγείο απαγορεύει στην υπό το στρατηγό Θεοδώροφ βουλγαρική μεραρχία του Ρίλου να εισέλθει στη Θεσσαλονίκη. Επιτρέπει, όμως, για λόγους αβροφροσύνης, την είσοδο δύο ταγμάτων, επικεφαλής των οποίων είναι οι βούλγαροι πρίγκιπες Κύριλλος και Βόρις. Οι Βούλγαροι είχαν φτάσει στη Θεσσαλονίκη αποφασισμένοι να την καταλάβουν, αδιαφορώντας για το ότι η πόλη είχε ήδη παραδοθεί από τους Τούρκους στους Έλληνες.
«Κατά τας 4 το απόγευμα της 26ης Οκτωβρίου, οι Βούλγαροι συνήντησαν την 2αν ελληνικήν μεραρχίαν. (…) Ηγνόησαν την επίσημον ελληνικήν γνωστοποίησιν. Διήλθον προ του μετώπου της μεραρχίας, έφθασαν την 5 και 15’ παρά το Αϊβατλή και επυροβόλησαν τους εκεί διεσπαρμένους Τούρκους αιχμαλώτους. Εσκηνοθέτουν μάχην! (…)
Οι Βούλγαροι βλέποντας ότι έχαναν την πόλη μέσα από τα χέρια τους, προσπάθησαν να εισέλθουν από τη βορειοδυτική είσοδο. Με εντολή του Κωνσταντίνου όμως η 7η μεραρχία και τμήμα ευζώνων τους εμπόδισαν. Τότε, προσπάθησαν να πάρουν τη Θεσσαλονίκη «διπλωματικά». «Την νύκτα της 26ης προς 27η Οκτωβρίου ο στρατηγός Θεοδωρώφ κατώρθωσε να στείλη αξιωματικόν του εις τον Ταξίν πασάν, ζητών να του υπογράψη πρωτόκολλον [παράδοσης] όμοιον με τον ελληνικόν. Ο Τούρκος αρχηστράτηγος ηρνήθη».
Βλέποντας πως οι ισορροπίες μπορούσαν ανά πάσα στιγμή να ανατραπούν εις βάρος της Ελλάδας, οι πολιτικοί σύμβουλοι του στρατηγείου Πεπές Αργυρόπουλος και Ιώνας Δραγούμης αναλαμβάνουν δράση. Την νύχτα της 26ης προς 27ης Οκτωβρίου, κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου στον Κωνσταντίνο και τον πείθουν να μεταβεί άμεσα από το Τέκελι (σημερινή Σίνδος) στη Θεσσαλονίκη.
1923 – Περίπου ένα χρόνο μετά τη μικρασιατική καταστροφή, ο Κεμάλ Ατατούρκ ανακηρύσσει την Τουρκική Δημοκρατία. Στις 29 Οκτωβρίου του 1923 ο Κεμάλ ορκίστηκε πρώτος πρόεδρος της, ενωμένης πια, Τουρκίας, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι και το 1938, ημερομηνία θανάτου του, αφού προηγουμένως είχε κερδίσει τις εκλογές του 1927, 1931 και 1935. Βέβαια, από το 1930 είχε καταργήσει τα αντιπολιτευόμενα κόμματα με αποτέλεσμα το δικό του, το Λαϊκό Δημοκρατικό Κόμμα, να είναι μόνο του στη Βουλή.
Κατά τη διάρκεια της προεδρικής του θητείας, ο Κεμάλ αναμόρφωσε και εκσυγχρόνισε την χώρα του, πραγματοποιώντας ριζοσπαστικές αλλαγές και επιδιώκοντας να τη μετατρέψει σε βιομηχανικό κράτος με επιστημονική παραγωγή. Γενικά οι μεταρρυθμίσεις του είχαν σκοπό να μετατρέψουν την Τουρκία σε σύγχρονη ευρωπαϊκή χώρα βασισμένη στα δυτικά πρότυπα και πλήρως απελευθερωμένη από τη θρησκεία.
Μια από τις πρώτες του ενέργειες ήταν να καταργήσει το 1924 το χαλιφάτο και να κλείσει τα ιδρύματα που λειτουργούσαν βάσει της ισλαμικής νομοθεσίας. Στη συνέχεια απαγόρευσε την πολυγαμία, τον φερετζέ και το φέσι, ενώ το 1928 επέβαλλε το λατινικό αλφάβητο στη θέση του αραβικού.
Το 1938, με νόμο υποχρέωσε τον κάθε Τούρκο να αποκτήσει οικογενειακό επώνυμο, κρατώντας για τον εαυτό του το Ατατούρκ, δηλαδή πατέρας των Τούρκων. Επίσης με δικές του νομοθετικές ρυθμίσεις αναβάθμισε τον ρόλο των γυναικών, δίνοντάς τους δικαίωμα ψήφου, και θέσπισε την ισότητα των δύο φύλων, ενώ επί της θητείας του καθιερώθηκε και το Γρηγοριανό ημερολόγιο. Το 1934 επέτρεψε την εκλογή γυναικών στα δημόσια αξιώματα. Την ίδια χρονιά προτάθηκε για το Νόμπελ Ειρήνης από τον πρώην Έλληνα πρωθυπουργό Ελευθέριο Βενιζέλο.
Γεννήσεις
1936 – Πάρη Λεβέντη. Η Πάρη Λεβέντη (επίσημο σημερινό όνομα :Kris Ruzecki) γεννήθηκε στις 29 Οκτωβρίου 1936. Είναι πρώην Ελληνίδα ηθοποιός και σχεδιάστρια κοσμημάτων. Από το 1968 και έπειτα είναι μόνιμη κάτοικος του εξωτερικού, ενώ την Ελλάδα επισκέπτεται κάθε χρόνο για 2-3 εβδομάδες.
Η Πάρη Λεβέντη είναι η πρώτη από τις τέσσερις κόρες του Κωνσταντίνου Λεβέντη, χημικού, ιδιοκτήτη επιχείρησης αλουμινίου και της Ουρανίας, κόρης του Ιωάννη Οικονομάκη, ανώτατου αξιωματικού του πυροβολικού, από τη Μάνη, ο οποίος από το 1912 μέχρι το 1922 πήρε μέρος σε όλες τις μάχες και πολέμους της Ελλάδας εκείνα τα χρόνια και πέθανε σε ηλικία 47 ετών από τις κακουχίες των πολέμων εκείνων.
Η γυναίκα του Αγγελική Οικονομάκη, η Γιαγιακούλα της Πάρης Λεβέντη, αντί για παραμύθια έλεγε στα τέσσερα κορίτσια ιστορίες από τις μάχες του παππού που δεν γνώρισαν ποτέ. Οι πιο ανατριχιαστικές ήταν αυτές για την Μάχη του Αφιον Καραχισάρ. Εκεί είχε τραυματιστεί δύο φορές ο παππούς. Οι ιστορίες αυτές κέντρισαν το ενδιαφέρον της Πάρης Λεβέντη για την ιστορία τόσο της Ελλάδας όσο και όλου του κόσμου. Η Γιαγιακούλα ήταν ξαδέρφη του συνταματάρχη Κωνσταντίνου Δαβάκη, του ήρωα της Αλβανίας.
Το 1948 η Πάρη Λεβέντη έδωσε εξετάσεις στο Αμερικανικό Κολλέγιο Θηλέων στο Ελληνικό (το επίσημο όνομα του τότε ήταν Orlinda Childs Pierce College), και αποφοίτησε το 1954. Αμέσως μετά πήγε στην Αγγλία, στο Frankfield Business College. Όταν επέστρεψε στην Ελλάδα πήρε μέρος σε Πανελλαδικές Εξετάσεις της Εταιρείας Υδάτων και στις αρχές Ιανουαρίου του 1957 προσλήφθηκε και έγινε Γραμματέας του Αρχιμηχανικού Χραντ Φενερτζιάν.
Το 1959 για ένα στοίχημα που έβαλε με τη παρέα της στο Παλαιό Φάληρο, πήρε μέρος στα Καλλιστεία. Κέρδισε το στοίχημα αφού μπήκε στη τελική δωδεκάδα.
Στις 20 Ιουνίου 1959 συμμετείχε στον διαγωνισμό ομορφιάς εκείνης της χρονιάς με παρουσιαστές τον Λάμπρο Κωνσταντάρα και την Χριστίνα Σύλβα. Τον τίτλο της «Σταρ Ελλάς» κατέκτησε η Ζωή Λάσκαρη, η οποία συμμετείχε με το ψευδώνυμο Αμαρυλλίς, ενώ τον τίτλο «Μις Ελλάς» τον κέρδισε η Υακίνθη Καραβίτη. Η Πάρη Λεβέντη με το ψευδώνυμο Καρυάτις κέρδισε τον τίτλο της «Ελληνίς 1959». Στις αρχές Αυγούστου του 1959 ταξίδεψε στην Κωνσταντινούπολη, και στις 7 Αυγούστου 1959 πήρε τον τίτλο «Μις Ευρώπη» και μετά τον τίτλο «Βασίλισσα της Διεθνούς Ομορφιάς».
Θάνατοι
1986 – Μίμης Φωτόπουλος. Γεννήθηκε στη Ζάτουνα Γορτυνίας και ήταν γιος του Νικολάου Φωτόπουλου και της Άννας Παπαδοπούλου από το Αίγιο. Σπούδασε στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου και παρακολούθησε μαθήματα της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών (μέχρι το β΄ έτος, 1933). Συμμετείχε στο ΕΑΜ, και για τη δράση του εξορίστηκε στην Ελ Ντάμπα, κατά τα Δεκεμβριανά.
Εργάσθηκε ως ηθοποιός – θιασάρχης από το 1952 και σκηνοθέτης από το 1960. Έγραψε 7 βιβλία (4 ποιητικές συλλογές: «Μπουλούκια» 1940, «Ημιτόνια» 1960, «Σκληρά τριολέτα» 1961 και «Ο θάνατος των ημερών» 1976) και 3 αυτοβιογραφικά («25 χρόνια θέατρο» 1958, «Το ποτάμι της ζωής μου» και «Ελ Ντάμπα – Όμηρος των Εγγλέζων» 1965) και 2 θεατρικά έργα («Ένα κορίτσι στο παράθυρο» 1966 και «Πελοπίδας ο καλός πολίτης» 1976) που έχουν παιχτεί. Οργάνωσε 5 εκθέσεις ζωγραφικής (ιδιότυπης τεχνικής κολάζ γραμματοσήμων).
Υπήρξε μέλος του Δ.Σ. του Σωματείου Ελλήνων Ηθοποιών, μέλος της Πανελλήνιας Ένωσης Ελευθέρου Θεάτρου και Πρόεδρος του Δ. Σ. Άρματος Θέσπιδος. Έκανε θεατρικές περιοδείες στην Αμερική, Γερμανία, Αίγυπτο, Τουρκία και Κύπρο. Τιμήθηκε με τα παράσημα Χρυσό Σταυρό του Γεωργίου Α΄ και Σταυρό του Αποστόλου Μάρκου Πατριαρχείου Αλεξανδρείας.
Ο Μίμης Φωτόπουλος ασχολήθηκε για πολλά χρόνια και με αξιοσημείωτη επιτυχία με την τεχνική του κολάζ και μάλιστα με έναν πολύ ιδιαίτερο τρόπο, τη χρήση «ψηφίδων» από γραμματόσημα με τις οποίες έφτιαξε μεγάλο αριθμό ζωγραφικών πινάκων.
Σημαντικότερες συμμετοχές του ήταν στο «Βυσσινόκηπο» του Τσέχωφ, στις «Αγριόπαπιες» του Ίψεν στο Θέατρο Τέχνης, στο «Όνειρο καλοκαιρινής νύκτας» του Σαίξπηρ στο θέατρο του Βασιλικού Κήπου (1956) και για πολλά χρόνια συνεργάστηκε με τον Ντίνο Ηλιόπουλο. Εμφανίστηκε σε δεκάδες κωμωδίες φάρσες αλλά και δραματικούς ρόλους. Χαρακτηριστικές ερμηνείες στο «Ο καλός στρατιώτης Σβέικ» και «Δον Καμίλο». Επίσης σε περισσότερες από 100 ταινίες με κωμικούς ρόλους όπως Η κάλπικη λίρα, Λατέρνα, φτώχεια και φιλότιμο, Τα κίτρινα γάντια, Το σωφεράκι, Ο εμίρης και ο κακομοίρης (στην ταινία αυτή η Ελένη Προκοπίου αποτέλεσε την κινηματογραφική του κόρη), Ο γρουσούζης κ.ά.
Χαρακτηριστική του κινηματογραφική ατάκα που βρίσκουμε στην ταινία Ο ουρανοκατέβατος: «Και μετά θα κάααθεσαι!» Απεβίωσε σε ηλικία 73 ετών στην Αθήνα στις 29 Οκτωβρίου 1986.
Στο link που ακολουθεί μπορείτε να διαβάσετε
ακόμα περισσότερα γεγονότα που συνέβησαν αυτή την ημερομηνία
Γέγονε την 29η Οκτωβρίου
————————————————————————
Πηγές: sansimera.gr, el.wikipedia
