...
| Aγρινιώτικο καλαντάρι |
3 Μαΐου
1901: Αναχώρηση Κωνσταντίνου από το Αγρίνιο
Επίσημοι ξένοι στο Αγρίνιο
1922: Πρωθυπουργός της χώρας ο Νικόλαος Στράτος
1925: Λαϊκή συγκέντρωση κατά ενός καπνικού νομοσχεδίου
3 Μαΐου 1901
Tο πρωί, 3 Μαΐου 1901, ο Κωνσταντίνος με την συνοδεία του Επιτελάρχη και του Δημάρχου επισκέφθηκε πάλι τον Άγιο Κωνσταντίνο και εξέτασε πεζός και με μεγάλη προσοχή για μισή ώρα περίπου το παλιό στρατόπεδο, ζητώντας πληροφορίες για το κλίμα και τη υγιεινή της περιοχής, καθώς και για την κατασκευή των πηγών. Κατόπιν επέστρεψε στο Αγρίνιο περνώντας μέσα από την αγορά «με την φιλαρμονική να ανακρούει διαρκώς ωραιότατα τεμάχια» και κατευθύνθηκε στην Ερμίτσα, όπου εξέτασε αρκετά σημεία γύρω από τη σημερινή γέφυρα στην Αβόρανης για ενδεχόμενη εγκατάσταση στρατιωτικών σωμάτων και πήρε πολλές πληροφορίες για την τοποθεσία[1].
Στη 1:00΄το μεσημέρι της ίδιας μέρας ο διάδοχος επέστρεψε στο Αγρίνιο, από το οποίο αναχώρησε μαζί με το επιτελείο του για το Αιτωλικό και το Μεσολόγγι.
Αξιοσημείωτο είναι, ότι και σε αυτή την περίπτωση κύριο και πρωταγωνιστικό ρόλο στην επιτροπή που οργάνωσε την υποδοχή είχε ο Θανάσης Γεράκης, καλλιτεχνική και ιδιόμορφη προσωπικότητα των αρχών του 19ου αιώνα, που σφράγισε με την παρουσία του την καλλιτεχνική και κοινωνική ιστορία της πόλης.
Την ίδια μέρα που ο Κωνσταντίνος αναχωρεί για το Μεσολόγγι φτάνουν στο Αγρίνιο ο πρεσβευτής της Γερμανία φθάνει στην πόλη με τη σύζυγό του, μαζί τους καταφθάνει και ο γραμματέας της πρεσβείας του Ηνωμένου Βασιλείου, ενισχύοντας το διπλωματικό αποτύπωμα της ημέρας. Τους ξένους επισήμους υποδέχεται και φιλοξενεί ο δήμαρχος Αγρινίου, Γεώργος Μπαϊμπάς.
3 Μαΐου 1922: Πρωθυπουργός της χώρας ο Νικόλαος Στράτος
Από τις 3 Μαΐου 1922 και για τις επόμενες 6 ημέρες εκλέγεται, εν μέσω κατάρρευσης, πρωθυπουργός της χώρας ο Νικόλαος Στράτος. Καταγόταν από το Λουτρό Αιτωλοακαρνανίας και είχε σπουδάσει νομικά. Εξελέγη βουλευτής για πρώτη φορά το 1902. Μετά το Κίνημα στο Γουδί χρημάτισε υπουργός Εσωτερικών στην κυβέρνηση του Δημητρίου Ράλλη και το 1912 υπουργός Ναυτικών στην κυβέρνηση Βενιζέλου. Το 1910 προσχώρησε στο Κόμμα Φιλελευθέρων. Το 1911 εξελέγη πρόεδρος της Β’ διπλής Αναθεωρητικής Βουλής. Δύο χρόνια αργότερα εντάχθηκε στους αντιβενιζελικούς και το 1915 διορίστηκε υπουργός Ναυτικών στην κυβέρνηση Γούναρη.
Το 1916 ίδρυσε το «Εθνικόν Συντηρητικόν Κόμμα» και υποστήριξε πολιτική ουδετερότητας στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το 1922 διετέλεσε υπουργός Εσωτερικών στην κυβέρνηση Πρωτοπαπαδάκη και τον Μάιο του 1922 σχημάτισε κυβέρνηση, όπου ανέλαβε και το χαρτοφυλάκιο του Υπουργείου Εξωτερικών αλλά παραιτήθηκε μετά από 6 μέρες, στις 9 Μαΐου 1922. Τέλος συνελήφθη από τους κινηματίες στρατιωτικούς της Μικρασιατικής εκστρατείας και προσήχθη σε δίκη, γνωστή και ως δίκη των έξι. Το στρατοδικείο τον έκρινε ένοχο για έσχατη προδοσία και τον καταδίκασε σε θάνατο. Τουφεκίστηκε στο Γουδή.
Το 2010, κρίθηκε ότι πρέπει να γίνει επανάληψη της δίκης λόγω νέων στοιχείων και αθωώθηκαν όλοι οι κατηγορούμενοι λόγω παραγραφής. Ήταν παντρεμένος με τη Μαρία Κορομηλά, κόρη του συγγραφέα Δημητρίου Κορομηλά, και είχε δύο παιδιά, την Δόρα, χορεύτρια και τιμημένη με το “παγκόσμιο βραβείο Θεάτρου” και τον Ανδρέα, βουλευτή. Για πολλά χρόνια η σημερινή πλατεία Ειρήνης του Αγρινίου έφερε το όνομα του Νικολάου Στράτου.
3 Μαΐου 1925: Λαϊκή συγκέντρωση κατά ενός καπνικού νομοσχεδίου
Για τις 3 Μαΐου του 1925 είχε προγραμματιστεί λαϊκή συγκέντρωση κατά ενός καπνικού νομοσχεδίου, το οποίο είχε κατατεθεί στην Εθνοσυνέλευση για ψήφιση. Όπως αναφέρει ο ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ της επόμενης μέρας «αι στρατιωτικαί αρχαί απηγόρευσαν αυθαιρέτως τούτο». Το σωματείο των καπνεργατών της πόλης αμέσως μετά από αυτή την απαγόρευση έστειλε στην Κυβέρνηση το παρακάτω τηλεγράφημα:
«Λόγω απαγορεύσεως παρ’ αρμοδίων αρχών σημερινής λαϊκής συγκεντρώσεως συμφώνως προς απόφασιν τετάρτης καπνεργατικής συνδιασκέψεως δι’ απόρριψιν αντιλαϊκού, αντικαπνικού νομοσχεδίου υποβληθησομένου Εθνοσυνέλευσιν προς ψήφισιν και προς αποδοχήν υπομνήματος καπνεργατικής ομοσπονδίας, διαμαρτυρόμεθα μετ’ αγανακτήσεως δι’ ανελεύθερα μεσαιωνικά μέτρα αιτούντες άμεσων άρσιν τούτων και ελευθερίαν συγκεντρώσεων. Εντολή διοικήσεως. Ο Γραμματεύς Φουρνέλης. (Ριζοσπάστης 4/5/1925)
————————————————————————————————————————————————————–
Υποσημείωση: Οι χρονολογίες που καταγράφονται πριν την 16η Φεβρουαρίου 1923 είναι σύμφωνες με την χρονολόγηση των πηγών. Για την αντιστοίχιση με τη σημερινή χρονολόγηση πρέπει στην αντίστοιχη χρονολογία να προστεθούν 13 μέρες
Φωτογραφία: Νικόλαος Στράτος
Έρευνα – Κείμενα: Λ. Τηλιγάδας
——————————————————————————————-
Η μνήμη είναι μια δυνατότητα για να διευρύνουμε το μέλλον
και όχι για να το συρρικνώσουμε στο ήδη ξεπερασμένο παρελθόν
