...
| Εθνικό Ιστορικό Μουσείο
Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας |
Έξοδος, 1826–2026
| Επετειακή έκθεση στο Μεσολόγγι για τα 200 χρόνια από την Έξοδο |
Με αφορμή τη συμπλήρωση διακοσίων χρόνων από ένα από τα δραματικότερα γεγονότα της Ελληνικής Επανάστασης, το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο και η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας παρουσιάζουν στο Μεσολόγγι την επετειακή έκθεση με τίτλο «Έξοδος, 1826–2026», η οποία φιλοξενείται στο Μέγαρο Χρυσόγελου και επιχειρεί να ανασυνθέσει την ιστορία, τον αντίκτυπο και τη μνήμη της Β΄ Πολιορκίας της πόλης, καθώς μέσα από μια επιμελημένη επιλογή τεκμηρίων, έργων τέχνης και αρχειακού υλικού αναδεικνύεται η πορεία προς την Έξοδο, ενώ παράλληλα φωτίζεται ο τρόπος με τον οποίο το γεγονός εγγράφηκε στη συλλογική ιστορική συνείδηση και μετατράπηκε σε ισχυρό σύμβολο θυσίας και ελευθερίας.
Την επιμέλεια της έκθεσης έχουν οι επιμελήτριες του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου Νατάσα Καστρίτη, ιστορικός τέχνης, Ρεγγίνα Κατσιμάρδου, ιστορικός, και Ιφιγένεια Βογιατζή, μουσειολόγος, ενώ η διοργάνωση τελεί υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και πραγματοποιείται με αποκλειστικό χορηγό την Τράπεζα Πειραιώς, η οποία στηρίζει την πρωτοβουλία στο πλαίσιο των δράσεων εταιρικής υπευθυνότητας που αναπτύσσει για την ενίσχυση της ιστορικής γνώσης και της πολιτιστικής κληρονομιάς, καθώς η έκθεση συνοδεύεται επίσης από επετειακή έκδοση – λεύκωμα, η οποία λειτουργεί ως συμπληρωματικό τεκμήριο της ιστορικής αφήγησης. Τα εγκαίνια της έκθεσης θα πραγματοποιηθούν την Παρασκευή 20 Μαρτίου 2026, στις 6:00 μ.μ., στο Μέγαρο Χρυσόγελου στο Μεσολόγγι.
Η έκθεση αναπτύσσεται σε δύο διακριτά επίπεδα αφήγησης, μέσα από τα οποία διαμορφώνονται δύο βασικά μέρη που συνδέουν την ιστορική τεκμηρίωση με τη δημόσια ιστορία και τη σύγχρονη πρόσληψη του γεγονότος, ενώ το πρώτο μέρος, το οποίο είναι αφιερωμένο στα ίδια τα γεγονότα της πολιορκίας και της Εξόδου, οργανώνεται σε τρεις θεματικές ενότητες με τίτλους «Η Πολιορκία», «Η Έξοδος» και «Η Μνήμη», μέσα από τις οποίες ο επισκέπτης παρακολουθεί την πορεία της πολιορκημένης πόλης από τις πρώτες φάσεις της πολεμικής πίεσης έως την τελική δραματική απόφαση της Εξόδου και την κατοπινή ιστορική της αποτύπωση.
Στο πλαίσιο αυτής της αφήγησης παρουσιάζονται μοναδικά κειμήλια και τεκμήρια από τις συλλογές του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου και τα αρχεία της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος, ανάμεσα στα οποία περιλαμβάνονται ζωγραφικά έργα και χαρακτικά, προσωπικά αντικείμενα και όπλα, ενδυμασίες, μετάλλια και παράσημα, καθώς και ιστορικά έγγραφα, εφημερίδες και φωτογραφίες που προέρχονται από το Αρχείο Ιστορικών Εγγράφων και το Φωτογραφικό Αρχείο της Εταιρείας, ενώ αρκετά από τα εκθέματα ταξιδεύουν στο Μεσολόγγι για πρώτη φορά, όπως το τμήμα του τυπογραφείου της πόλης όπου τυπώνονταν τα «Ελληνικά Χρονικά», το ακρόπρωρο του πλοίου «Άρης» του Ανδρέα Μιαούλη – ο οποίος είχε ηγηθεί των επιχειρήσεων ανεφοδιασμού των πολιορκημένων – καθώς και επιστολές από το Αρχείο του Κώστα Μπότσαρη, μέσα από τις οποίες αποτυπώνεται η δραματική πορεία των γεγονότων μέχρι τη στιγμή της Εξόδου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει επίσης το «Σχέδιο της Φρουράς του Μεσολογγίου» του μηχανικού Μιχαήλ Κοκκίνη, το οποίο αποτυπώνει την οργάνωση της άμυνας της πόλης, καθώς και οι προσωπογραφίες Εξοδιτών μαζί με καταλόγους αιχμαλώτων και πεσόντων της Εξόδου, που ο επισκέπτης έχει τη δυνατότητα να εξερευνήσει μέσα από διαδραστικό «flipping book», ενώ παράλληλα παρουσιάζονται τεκμήρια από τους επετειακούς εορτασμούς των εκατό και των εκατόν πενήντα χρόνων της Εξόδου, τα οποία αναδεικνύουν τον τρόπο με τον οποίο η ιστορική μνήμη ανανεώνεται και επανανοηματοδοτείται μέσα στον χρόνο.
Στην έκθεση περιλαμβάνονται επίσης σημαντικά έργα τέχνης που ταξιδεύουν για πρώτη φορά στο Μεσολόγγι, ανάμεσα στα οποία ξεχωρίζει ο πίνακας του Θεόδωρου Βρυζάκη «Η Θυσία του Καψάλη», από τη συλλογή της Εθνικής Πινακοθήκης, ενώ παρουσιάζονται ακόμη δύο ελαιογραφίες από τη συλλογή του Μιχάλη και της Δήμητρας Βαρκαράκη, δηλαδή το έργο του A. Jaquème «Οι εναπομείναντες της φρουράς του Μεσολογγίου βάζουν φωτιά στην πυριτιδαποθήκη» και η «Σκηνή από την πολιορκία του Μεσολογγίου» του Horace Vernet, μέσα από τις οποίες η δραματικότητα των γεγονότων αποτυπώνεται σε εικαστικό επίπεδο.
Ιδιαίτερη θέση στην αφήγηση κατέχει επίσης η αναφορά στις αλυκές του Μεσολογγίου, η οποία προέκυψε μέσα από τη συνεργασία με το Κέντρο Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία της πόλης, καθώς τέσσερις υποενότητες με τον γενικό τίτλο «Το άλας του Αγώνα» αναπτύσσονται μέσα από τεχνικές κινουμένου σχεδίου και συγκροτούν μια ενιαία οπτική αφήγηση που αναδεικνύει τη σημασία του αλατιού στις συνθήκες της πολιορκίας και στον αγώνα επιβίωσης των κατοίκων.
Το δεύτερο μέρος της έκθεσης μετατοπίζει το ενδιαφέρον στη δημόσια ιστορία και στον τρόπο με τον οποίο η Έξοδος του Μεσολογγίου έχει αποτυπωθεί σε διαφορετικές μορφές πολιτιστικής έκφρασης που απευθύνονται ιδιαίτερα στο νεανικό κοινό, καθώς παρουσιάζονται φιγούρες Εξοδιτών και σκηνικές συνθέσεις θεάτρου σκιών του καλλιτέχνη Θανάση Τζοΐτη, ενώ παράλληλα εκτίθενται διοράματα ειδικής κατασκευής με φιγούρες Playmobil – έργα του Άγγελου Γιακουμάτου και της Βασιλικής Φατή – τα οποία αναπαριστούν «Το τυπογραφείο του Μεσολογγίου», «Τη μάχη της Κλείσοβας» και «Την Έξοδο του Μεσολογγίου».
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται και σελίδες από το graphic novel «21: Η Μάχη της Πλατείας» του Αντώνη Νικολόπουλου (Soloup), στο οποίο περιλαμβάνεται μια εικονογραφημένη αφήγηση βασισμένη στις μαρτυρίες του Νικολάου Κασομούλη όπως καταγράφηκαν στα απομνημονεύματά του, ενώ τα αντίστοιχα κεφάλαια της έκδοσης (εκδόσεις Ίκαρος, 2021) είναι διαθέσιμα και σε διαδραστική μορφή μέσω flipping book.
Μέσα από αυτή τη σύνθεση ιστορικών τεκμηρίων, καλλιτεχνικών έργων και σύγχρονων μορφών αφήγησης, η έκθεση επιχειρεί να προσεγγίσει ένα από τα πλέον εμβληματικά επεισόδια της Ελληνικής Επανάστασης, το οποίο δεν επηρέασε μόνο την πορεία του Αγώνα για την ανεξαρτησία αλλά προκάλεσε και ισχυρό διεθνή αντίκτυπο, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής κοινής γνώμης υπέρ της ελληνικής υπόθεσης.
Ταυτότητα της εκδήλωσης
- Διοργάνωση: Εθνικό Ιστορικό Μουσείο (Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία της Ελλάδος)
- Συνδιοργάνωση: Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας
- Ημερομηνία: 20 Μαρτίου – 15 Οκτωβρίου 2026
- Τίτλος: «Έξοδος, 1826–2026»
- Χαρακτήρας: Επετειακή ιστορική έκθεση για τα 200 χρόνια από την Έξοδο του Μεσολογγίου
- Χώρος: Μέγαρο Χρυσόγελου
- Διεύθυνση: Μεσολόγγι
- Διάρκεια: 20 Μαρτίου – 15 Οκτωβρίου 2026
- Ώρα έναρξης εγκαινίων: 6:00 μ.μ.
- Επικοινωνία: Εθνικό Ιστορικό Μουσείο
